Verdieping: 23 t/m 26 oktober

dat zachtjes landt in een bak met schroeven?

Ja, het klinkt als het begin van een hele slechte grap eigenlijk.

Precies, maar we duiken vandaag in een flinke stapel bronmateriaal die exact die vraag beantwoordt.

Dus welkom bij deze nieuwe uitgebreide session.

Fantastisch dat je weer luistert.

Zeker weten, leuk dat je er bent.

We hebben vandaag twee artikelen voor je klaar liggen, uitgebreide nieuwsoverzichten.

En op het eerste gezicht denk je misschien.

Die hebben we toch daar niets met elkaar te maken, maar ze draaien allebei om één fundamentele vraag.

En dat is hoe we omgaan met die schijnbaar onoverbrugbare afstand tussen onszelf en de grote conflicten in de wereld, toch?

Ja, exact.

We worden tegenwoordig gewoon overspoeld door nieuws, de hele dag door.

We worstelen allemaal met die balans van wanneer we ons ergens mee bemoeien en wanneer we juist een stap terug moeten doen

om de situatie echt te luisteren en te begrijpen.

Het is ook een hele paradoxale tijd, zeg maar.

Door die schermen in onze broekzak is de fysieke afstand tot wereldproblemen helemaal verdampt.

Maar de intellectuele en vooral de emotionele afstand voelt vaak groter dan ooit tevoren.

Ja, heel herkenbaar.

En de auteurs van de stukken die we vandaag bespreken, die vliegen dit probleem allebei vanuit een compleet andere hoek aan.

Het eerste artikel neemt ons mee naar de lokale wereld van de dag.

Terwijl het tweede stuk ons echt dwingt om na te denken over wat democratische betrokkenheid op afstand eigenlijk kost.

Laten we meteen met dat eerste stuk beginnen, want dat is zo'n fascinerende setting.

Het artikel neemt ons mee naar een plek waar je eigenlijk totaal geen wereldnieuws verwacht.

Hele gezellige lokale reparatiewerkplaats in Utrecht.

Ja, dus die scène is echt prachtig gedaan.

Je ruikt bijna die geur van versgezaagd hout en van die pruttelende koffie en warme lijm, wat je wilt.

Je ziet het helemaal voor je.

Ja, het is zaterdag.

Buurtbewoners lopen in en uit met kapotte stoelpoten, echt die kneuterigheid.

Precies.

En te midden van die rust is een jonge man die Diego bezig om een papieren vliegtuigje te vangen.

Het ding zweeft door de lucht en landt dan met een plof in een bak met schroeven.

Mila, dat is de eigenares van de werkplaats, die dan nog grapt over een zachte landing.

Alles is heel gemoedelijk en aardend rustig.

Maar dan wordt het moment heel abrupt verstoord door de buitenwereld.

Diego kijkt op z'n telefoon en de auteur beschrijft hoe hij ineens helemaal verstrakt.

Ja, hij krijgt een appje van zijn moeder en ze stuurt hem een nieuwsbericht over Mexico, wat zijn geboorteland is.

Het gerucht gaat dat de Mexicaanse regering onderzoekt of leden van extreem gevaarlijke drugskartels

op dit moment meevechten in de oorlog in Oekraïne.

Wat echt een bizarre bericht is.

Zeker.

En het doel van die cartelleden zou dan zijn om in de praktijk te leren hoe ze drones kunnen inzetten voor hun eigen conflicten, thuis in Mexico.

Een ontzettend angstaanjagend bericht natuurlijk.

Maar en dit vind ik het sterkste punt van de auteur.

Het gaat hier niet per se om de inhoud van dat nieuws.

Het gaat om de onmiddellijke paniek die het veroorzaakt.

Ja, maar die reactie van zijn moeder is heel veelzeggend.

Ja, in datzelfde appje eist ze dat Diego direct contact opneemt met zijn neef.

En die neef werkt toevallig in Polen, vlak bij de grens met Oekraïne.

En dan haal je de logica erbij van, nou ja, de neef is daar in de buurt, dus die moet wel antwoorden hebben over die Mexicaanse cartels.

Dat is toch bizarre.

Absoluut, maar het is ook een heel fascinerend psychologisch mechanisme.

Want laten we even stil staan bij waarom die moeder dat doet.

In tijden van stress of paniek zoekt ons brein gewoon wanhopig naar controle en houvast.

Ja, je wilt snappen wat er gebeurt.

Exact.

En wat we dan vaak doen, en dat is echt een bekende cognitieve fout, is dat we nabijheid gaan verwarren met autoriteit.

We denken dat als iemand fysiek dicht bij de gebeurtenis is, die de situatie helemaal overziet.

Het is niet rationeel, we weten heus wel dat landsgrenzen tegenwoordig echt heel weinig zeggen over de informatiestromen die we tot ons nemen.

Dus ja.

En de manier waarop Mila in die werkplaats die paniek dan de kop indrukt, dat is gewoon geen ijdel.

Zo hoort ze dat hele paniekerige verhaal van Diego aan, en ze legt dan haar vinger op de zere plek.

Ja, want het zegt het ook weer precies.

Ze zegt eigenlijk heel nuchter: waarom zou jouw neef in Polen dat in hemelsnaam weten?

En Diego probeert de logica van zijn moeder eerst nog te verdedigen, maar hij beseft gewoon halverwege zijn zin hoe absurd het is.

Hij hoort zichzelf praten, zeg maar.

Ja, reageert dan met: ja, als die regel zo is, zou jij alles over treinen moeten weten, want je woont naast het spoor.

Dat is brilliant.

Dat slaat echt de spijker op z'n kop.

Ja toch.

Het is voor jou als luisteraar alsof je ervan uitgaat dat iedereen die toevallig in een straat met een academicus woont,

ineens feilloos kan uitleggen hoe een openhartoperatie werkt.

Ja, en we zien dit mechanisme echt dagelijks terug in hoe we nieuws consumeren, zeker op sociale media.

Hoe bedoel je dat in deze context?

Nou, zodra er ergens in de wereld iets gebeurt, dan bombarderen we mensen die toevallig een video vanuit die stad posten direct tot geopolitieke analisten.

We hechten extreme waarde aan een oordeel, puur en alleen omdat ze toevallig op de juiste postcode staan.

Terwijl ze eigenlijk misschien net zoveel of zelfs minder weten dan wij.

Vaak wel je.

Hun daadwerkelijke overzicht van de situatie kan veel beperkter zijn dan dat van een onderzoeker die duizend kilometer verderop achter een bureau zit.

Terwijl die hele discussie in de werkplaats gaden is, brengt de tekst ineens een nieuw personage binnen,

dat de boel nog net wat complexer maakt.

Lotte stapt namelijk binnen.

Met een best wel robuuste grijze koffer.

Ze was daar uitgenodigd door Mila om een presentatie te geven aan de groep jongeren uit de wijk.

En haar beroep is vrij ironisch op dat moment, ze is drone-piloot.

Ja, je voelt het ongemak meteen.

Zij vlieg met drones over akkers om voor boeren de gewassen in de gaten te houden.

En je merkt dat Diego zich enorm ongemakkelijk voelt.

Hij spreekt dat ook uit, toch?

Ja, hij zegt letterlijk dat hij het heel vreemd vindt om naar straks vrolijk en enthousaste over drones te gaan praten.

Terwijl hij vijf minuten daarvoor heeft gelezen hoe diezelfde apparaten als groelijke mortwapens worden gebruikt.

Wat de auteur daar heel knap doet, is het tastbaar maken van wat we cognitieve dissonantie noemen.

Het is voor ons brein gewoon ontzettend moeilijk om twee schijnbaar tegenstrijdige waarheden tegelijkertijd te accepteren.

Waarom houden we te veel van zwart-wit?

Precies.

Drones zijn voor veel mensen ofwel onschuldig speelgoed van de toekomst, ofwel het zijn angstaanjagende oorlogsmachines.

Maar Lotte weigert om in die valkuil te stappen.

Nee, want als Diego zijn ongemak uit spreekt, dan ontkend ze die geweldaren gereelde tijd helemaal niet.

Klopt, zij kent meteen dat de technologie enorm vernietigend kan zijn.

Maar ze stelt daar direct tegenover dat haar werk op die akkers ook echt is.

Dat laat ze even later in het verhaal heel mooi zien aan die jongeren.

Ze opent haar koffer, zet een beeld op een groot scherm en toont een foto van een akker.

Een groot groenveld, toch?

Ja, een groenveld met waarschijn doorheen een brede gele strook.

En de boer had dat vanaf de grond nooit gezien.

Maar de drone onthulde dat die specifieke planten leden aan een gebrek aan water.

Dus in die context is de dron letterlijk een instrument voor overleving.

Het is puur gereedschap en de intentie van het gebruik bepaalt uiteindelijk de waarde ervan.

Maar omdanks die mooie demonstratie blijft dat oorspronkelijke nieuwsbericht over die cartels toch aan Diego knagen.

Ja, het laat hem niet los.

Nee.

Hij stelt lotten een vraag die, denk ik, voor veel luisterhuis best wel herkend waar ze al zijn.

Een vraag hoe praat je over zulke technologie of over dit soort eng nieuws, zonder iedereen meteen helemaal bang te maken.

En het antwoord dat lotten geeft is echt een les in nugderheid.

Wat zegt ze?

Ze zegt door eerst heel duidelijk te maken wat we zeker weten.

En daarna pas te benoemen wat er nog onderzocht wordt.

Een vraag is namelijk nog geen antwoord.

Wow, een vraag is nog geen antwoord.

Dus wel echt zo'n zinnetje waar je even bestil moet staan.

Zeker weten.

Want dat nieuwsberecht dat de moeder van Diego zo in totaal een paniek bracht was in de kern eigenlijk één grote ombeant voor de onderzoeksvraag.

Ja, ze wisten het nog helemaal niet.

Maar door de manier waarop het gedeeld en geframed werd voelde, het als een vast staant apocaliptisch feit.

En precies op dat moment in het verhaal grijpt Mila weer in.

Met een fantastisch praktische methode, ze pakt gewoon een vel papier.

En schrijft drie simpele vragen op om dat nieuwsbericht even goed te ontleden.

Dat is een belangrijke vraag voor ons allemaal.

Ja, één wat staat er nu echt?

Twee, wat ontbrekt er nog aan informatie?

En drie, wie zou hier dat werkelijk meer over kunnen vertellen?

Dit klinkt misschien als een heel simpele oefening, maar psychologisch gezien gebeurt hier iets fundamenteels.

Oh ja, leg uit.

Ja, dit brengt ons bij het werk van de bekendemstiegeloog Daniel Kahneman.

Die maakt een heel duidelijk onderscheid tussen system één en system twee in ons brein.

Systeem één is die snelle reactie, toch?

Precies.

Systeem één is ons snelle, emotionele en intuïtieve denken.

Het is letterlijk onze overlevingstand.

Dus als we zo'n beangstige de nieuwskops zien schiet system één direct aan.

We vullen paniek, we willen het direct delen met iedereen, we willen actie ondernemen.

En snelle media en clickbait zijn er natuurlijk volledig op ontworpen.

Voor de volle 100 procent.

En system twee is dan ons tragen analytische rationele brein.

Het kost je brein letterlijk meer energie om dat system aan te zetten.

En die drie vragen van Mila dwingen je dus eigenlijk om uit die snelle overlevingstand te stappen.

Exact.

Door fysiek een stuk papier te pakken en die drie vragen van Mila rustig te beantwoorden,

verzeer je wat we kochnitieve vertraging noemen.

Je dwingt je brein om over te schakelen naar dat analyserende system twee.

Mila zegt in dat artikel ook heel eerlijk dat haar metoden natuurlijk veel saier is dan zo'n flitzend filmpje met dreigende muziek door onder.

Maar, en dat vind ik zo mooi, ze voegt er aan toe dat haar koffie ook niet ineens beter gaat smaken

als er een loeiende syrenen bij aan zet.

Dat is typisch Mila.

Maar de uitkomst is wel ontzettend effectief.

Ja, want samen met Mila lees de Jego het bericht nog eens rustig door.

En met die drie vragen in het achterhoofd zien ze ineens dat de oorspronkelijke tekst echt volstond met slagen om de arm.

De feiten waren eigenlijk heel mager.

Precies, het was vooral de commentaar-seksie onder het artikel die de boel helemaal hysterisch had opgeblasen.

Diego belt vervolgens zijn moeder terug.

Hij gaat even bij het raam staan om de koude lucht te voelen.

En de neef in Polen?

Die hoeft niet uit zijn bed gebeld te worden.

Diego kiest er in plaats daarvan voor gewoon een bericht te sturen om te vragen hoe het met hem gaat.

Los van alle nieuws.

Hij brengt dat enorme conflict gewoon weer terug tot menselijke proporcies.

Het is echt de ultieme de-escalatie.

Diego leert hier dat de waan van de dag je een heel sterk gevoel van urgentie kan geven.

En dat je door cognitieve vertraging die afstand tot de wereld weer in perspectief kunt plaatsen.

En dat brengt ons eigenlijk bij een hele interessante overgang naar het tweede artikel.

Ja, want dit was het einde van het eerste verhaal.

Diego besefte dus dat toevallig dicht bij een grens wonen,

je nog geen autoriteit maakt over een complex conflict.

Fysieke nabijheid is geen garantie voor inzicht.

Maar in dat tweede artikel zien we dus echt precies het tegenovergestelde van Diego.

Klopt.

Want wat als iemand honderden euro's betaalt en duizenden kilometers reist,

puur en alleen om die fysieke nabijheid wel op te zoeken?

Wat als je de afstand tot een stembes wilt overbruggen om je stem te laten gelden in een land waar je niet meer woont?

Dat is een heel zwaar onderwerp.

Het tweede artikel draait volledig om de prijs,

en ook de enorme complexiteit van democratische betrokkenheid vanuit de diaspora.

Even een luisteraar, voor dat we verder gaan: wat ik heel sterk vind aan dit tweede stuk,

is dat de auteur bewust weg blijft van de specifieke politieke kleur van de verkiezingen die worden beschreven.

Ja, heel belangrijk om even te benoemen.

Het speelt zich ongeveer af rond verkiezingen in Israël,

maar de tekst weigert echt om een kant te kiezen in dat conflict.

En dat is ook precies hoe wij hier in deze aflevering kijken.

We gaan het absoluut niet hebben over wie de politiek gezien gelijk heeft.

Zeker niet.

Dit artikel gebruikt deze specifieke reis om een veel bredere universele discussie aan te zwengelen.

Het gaat erom: wat betekent het nou om burger te zijn van twee werelden,

en hoe onderhoud je je familiebanden als de meningen en de kilometers eigenlijk onoverbrugbaar lijken?

Ja, laten we erin duiken.

De auteur schetst de situatie van Noam.

Hij woont inmiddels 6 jaar in Rotterdam.

En we zien hem zitten, de regen tikt tegen het raam,

en hij kijkt naar een betaalscherm op zijn laptop.

Een vliegticket naar zijn thuisland kost hem 684 euro.

Behoorlijk bedrag.

Behoorlijk bedrag.

En hij wil terug om te stemmen.

Precies.

Zijn vriendin Liora grapt dan nog een beetje cynisch dat ze voor dat geld samen op vakantie hadden gekund.

En dat Noam er gratis politieke discussies bij had gekregen.

Hij lacht er wel om, maar je voelt de twijfel in hem heel duidelijk opkomen.

En die twijfel, ja, die snap ik dus volledig.

Ik ga hier in dit gesprek toch even advocaat van de duivel spelen.

Kom maar op.

Want de tekst roept een hele fundamentele, bijna morele vraag op.

Heeft Noam, na 6 jaar comfortabel in het buitenland te wonen,

Eigenlijk nog wel het recht om die beslissing te maken.

Het recht van spreken bedoel je?

Ja.

Hij vliegt er naartoe, hij kleurt even snel een bolletje rood in een stemhokje.

En twee dagen later zit hij weer veilig in het vliegtuig naar zijn rustige leven in Nederland.

Hij draagt helemaal niet de consequenties van zijn eigen stem.

Ja, ervaart het beleid niet zelf.

Precies.

Het voelt een beetje als of je besluit om intensief mee te beslissen over de ingrijpende verbouwingen van een huis.

Terwijl je van tevoren al dondersgoed weet dat jij nooit in de rotzooi en het stof hoeft te zitten.

Degenen die achterblijven moeten het maar oplossen met jouw keus.

Is dat niet gewoon ontzettend oneerlijk?

Dat is echt exact de kern van het hele debat rondom stemmen vanuit de diaspora.

Het raakt direct aan het sociale contract.

Waarom zou je politieke invloed mogen uitoefenen in een samenleving waar je niet de dagelijkse lasten draagt?

Zoals belastingen of de gevolgen van de lokale zorg.

Ja, en Noam worstelt daar zelf dus ook enorm mee, blijkt uit de tekst.

Heel erg. Hij kent het argument maar al te goed.

Maar het antwoord, of eigenlijk een heel ander perspectief, komt op,

wordt in het stuk prachtig geïllustreerd door een ontmoeting die Noam later in het vliegtuig heeft.

Ja, hij raakt in gesprek met een medepassagier.

Met Jael, een vrouw die vanuit Berlijn terugvliegt met precies hetzelfde doel als hij: stemmen.

En wat zegt zij dan daarover tegen hem?

Noam deelt zijn twijfels openlijk met haar.

Hij vertelt dat mensen in zijn omgeving zeggen dat zijn ene stem toch echt geen verschil gaat maken.

En dat, zegt ze, misschien moet je je er niet mee bemoeien.

En haar reactie is dan echt een eye-opener?

Zeg het eens. Jael reageert met een uitspraak die die hele dynamiek onderuit haalt.

Zegt, als iedereen in het buitenland zo denkt,

veranderen in het land zelf vooral de mensen iets die wel de moeite nemen om te gaan stemmen.

Wow. Ja. Voor haar, en daarmee dus uiteindelijk ook voor Noam,

is die 684 euro helemaal geen administratieve handeling of een poging om vanaf de zijlein de bedweter uit te hangen.

Het is een hele zware, emotionele investering.

Het is eigenlijk een wijgering om verschillig te worden toch?

Exact, om verschillig ten opzichte van de plek waar je familie woont en leeft.

Dat vliegt erin, is letterlijk de prijs van het niet willen loslaten.

Maar dat ongemakt die spanning tussen niet willen loslaat aan de ene kant,

en toch heel veel weg zijn aan de andere kant,

dat bereikt een hoogtepunt zodra Noam aankomt.

Ja, de thuiskomst is intens.

De autor beschrijft heel mooi het verschil tussen de abstracte politieke teorie

en de harde menselijke realiteit.

Zijn moeder Dalia wacht hem op.

Ze rijden samen naar haar huis in Heifa.

Het ruikt er binnen meteen naar knoflook en warme tomaten.

Dalia is dolblij dat haar zoon er is.

Totdat zijn zes maanden jubileum aansnijdt bij het eten.

Ja, en maa ja belicht aan het eigenlijk precies te kritiek die ik zo juist uit te.

Zij confronteert Noam echt snoeihard met zijn comfortabele positie in Nederland.

Het contrast tussen die twee kan ook bijna niet groter op dat moment.

Maar jij zegt heel direct tegen hem dat hij wel lekker makkelijk aan filosofie erover

de politieke toekomst van dat land,

terwijl hij absoluut niet degene is die elke maand krom moet liggen

om die torenhoge huur te kunnen betalen.

Nee, zij voelt de dagelijks de religiteit van al die problemen.

Precies en hij kijkt ernaar via een nieuwse app op z'n telefoon in Rotterdam.

Dus valt ze hem keihard aan op zijn recht van spreken aan de eettafel.

En wat doe je op zo'n moment?

Als lezer voel je meteen de neiging om keihard in de verdediging te schieten.

Noam heeft net zijn spaar geld en zijn vakantie dagen opgehoord om te laten zien dat hij nog om zich geeft.

En dan krijgt hij dit als een soort emerkoud water over zich heen.

Ja, z'n systeem één waar we het eerder over hadden zou direct in de aanvrouw willen gaan.

Precies.

De eerste emotie is, ik ben hier toch?

Ik doe toch moeite, maar de autor beschrijft hoe noam hier iets heel anders doet iets.

Wat echt veel meer kracht voor hem is, denk ik.

Wat doet hij?

Hij ligt z'n vork neer. Hij laat de stilte gewoon even vallen.

En dan zegt hij niet dat hij gelijk heeft, maar hij stelt een vraag.

Hij zegt misschien iets heel anders.

Vertel eens wat jij op dit moment het moeilijkst vindt.

Wow, misschien iets heel anders.

Door dat gewoon eerlijk toe te geven breekt hij in enkele defensieve muur af.

Wat noam daar eigenlijk doet is op interpersonelijk niveau exact hetzelfde als wat dieko deed met dat nieuwsbericht in de werkplaats.

Hij past vertraging toe.

Ja, hij kreeg hier de ruimte.

In plaats van directe reageren op de aanval.

Krijgt hij de ruimte voor de lokale context die hij veilig had weggestopt in Nederland.

In de waan dat hij die mist.

En dan begint Maya te vertellen over haar dagelijke zorg, haar stress, haar frustraties met het systeem.

En de auteur blijft daarover wel heel realistisch.

Zorg dat die avond natuurlijk niet in een 'overal hoor je het over eens' eindigt.

Nee, zo'n grote politieke kloof die verdwijnt niet door een goed gesprek.

Maar de toon verandert wel compleet.

De angel gaat er een beetje uit.

En dat brengt ons denk ik bij de waarde van deze hele reis voor Noam.

Het stuk beschrijft het moment dat Noam de volgende dag gaat stemmen.

Bijna als een soort anti-climax.

Ja, heel grappig eigenlijk.

Hij loopt een lokaal schoolgebouw binnen.

Het ruikt er een beetje sterk naar schoonmaakmiddel.

Er hangen van die vrolijke kindertekeningen van katte en zonnen aan de muur.

En binnen 5 seconden staat hij weer buiten bij zijn zus.

En Maya vraagt hem dan nog lachend.

En voelt het als 684 euro?

En Noam antwoordt heel eerlijk dat het nog niet zo voelt op dat moment.

Maar even later als ze samen op een bankje rustig koffie zitten te drinken

en samen de afwas doen, dan beseft hij het.

Dat is wat hij heeft gekocht met dat ticket.

Exact.

En hier snijdt de auto er een heel cruciaal thema aan over onze moderne communicatie.

Noam en Maya hadden deze hele verhittig discussie ook via WhatsApp kunnen voeren.

Maar we weten al hoe dat gaat.

Korte, gefrustreerde, getiepte berichtjes lossen helemaal niet zo op.

Die digitale variant vat elke nuance samen.

Je wist de lichaamstaal, de tone van niemand stem, de gedeelde geschiedenis.

De rijkheid van het echte leven ontbreekt gewoon op een scherm.

Door die 684 euro te betalen kocht Noam context.

Je kunt niet samen de afwaste doen via een beeldscherm.

Nee, precies.

Het is juist die fysieke gedeelde ruimte.

Die de hele abstracte politiek weer reducerde tot een menselijke realiteit van een familie.

Laten we al deze inzichten nu samenbrengen voor jou, de luisteraar.

We begonnen vandaag in Utrecht bij Diego.

Hij stond op het punt om zich via z'n telefoon vol overgave te storten in de paniek van een internationaal conflict.

Maar hij koos bewust om die impulsieve reactie af te remmen met de drie nuchtere vragen van Mila.

Hij vertraagt het zijn eigen denken.

Ja, en vervolgens kijken we naar Noam, in Rotterdam.

Dat inzicht had zijn digitale betrokkenheid van een enorme afstand gewoon niet meer bevredigd.

En die tijd en flink wat geld investerde om fysiek aanwezig te zijn.

Niet om zijn zus te overtuigen, maar om te kunnen zeggen misschien een paar dingen.

Bij de verhalen, hoe verschillend ze op het eerste gezicht ook lijken,

benadrukken de absolute noodzaak van vertraging en van moeite doen.

Zeker, bij de auteurs laten heel mooi zien dat er echt een prijs kleeft aan het navigeren door deze supercomplexe wereld.

Het kost veel mentale energie en tijd om informatie kritisch te verifiëren,

omdat systeem twee aan te zetten.

Zeker als je brein eigenlijk gewoon heel erg boos wil scroll op Twitter.

En het kost letterlijk geld, rijstijd en emotionele kwetsbaarheid om de echte verbindingen aan te gaan met mensen die de wereld anders zien dan jij.

In plaats van gewoon veilig vanuit je eigen bubbel te oordelen over ze.

Maar we leven wel in een tijd die heel erg hamert op snelheid en op gemak.

Alles is ingericht op het direct hebben van een sterke mening.

Ja en precies daarom wil ik deze sessie graag met je afsluiten.

Dit brengt ons bij een gedacht om zelf nog even over na te denken.

Heb ik het vandaag heel uitgebreid gehad over wat het ons kost om informatie te verifiëren

en om echt verbinding te zoeken?

Ja, het is oncomfortabel, het is duur, het is traag.

Klopt, maar de veel belangrijkere vraag is misschien wel: wat is de prijs die we betalen voor onze mentale gezondheid

en voor het hele weefsel van onze samenleving als we dit niet doen?

Wat gaat er allemaal verloren als we altijd maar blind die paniekerige headlines geloven en direct doorsturen,

zonder maar even te pauzeren?

Ja, wat kost het ons als we onszelf toestaan om altijd maar vanuit een comfortabele,

digitale afstand ons keiharde oordeel klaar te hebben over de levens van anderen?

Wat gebeurt er met ons mentale zijn als we nooit de tijd nemen om net als dat papieren vliegtuigje even uit te wijken van dat ego

de zaak even te laten voor wat het is en echte rust zoeken om te landen?

Een hele mooie en belangrijke vraag om mee te nemen.

Dank je wel voor je scherpe aandacht vandaag.

En jij luisteraar natuurlijk bedankt dat je weer de tijd hebt genomen om samen met ons de diepte in te gaan.

We hopen dat de volgende keer dat je hartslag stijgt door een of andere schreeuwerige krantenkop

of wanneer je twijfelt of je dat lastige, verre gesprek met je familie wel moet aangaan

je even terugdenkt aan de drie vragen van Mila en aan het dure vliegticket van Noam.

Pak dat moment van vertraging.

Graag tot de volgende keer.