Jouw week in het Nederlands: 27 september t/m 4 oktober

Je bevindt je in een heel klein, houten huisje, hoog in de onherbergzame toppen van de Himalaya.

De lucht buiten is echt strakblauw.

De wereld lijkt volkomen vredig en dan echt in een fractie van een seconde verandert alles.

Ja, totaal onverwacht.

Precies, een gigantische ijsval stort naar beneden, een lawine, dus een en al geweld, verpletterend

lawine en daarna een ijzingwekkende stilte.

Er zijn op dat moment 15 doden gevallen.

Pizza.

Ja, echt gruwelijk.

En een van je collega's, Sarah, is gewond geraakt aan haar voet, zij is doorweekt van de frisse kou.

Een andere collega, Daan, staat lijkbleek en kan zijn eigen handen niet meer bewegen.

Hij is echt volkomen verlamd door shock.

Hij bevriest compleet.

Ja, dus de vraag aan jou, als je daar zit, is wat is op dat moment de meest effectieve psychologische

overlevingsstrategie.

Nou, volgens de opmerkelijke stapel bronnen die we vandaag voor je uitpluizen is het antwoord

verbluffend simpel.

Je pakt een droge jas en je geeft die aan Sarah.

Welkom bij een nieuwe, diepgaande verkenning.

We duiken er weer vol in.

Ja, en wat deze specifieke verkenning nou zo fascinerend maakt, is eigenlijk de aard van

onze bronnen vandaag.

Want we kijken naar een verzameling nieuwsberichten en anekdotes uit week 40 van het jaar

26.

Klopt.

En ze delen een heel specifiek, haast vervreemdend kenmerk.

Ze zijn namelijk allemaal geschreven in de meest basale, gestripte vorm van onze taal.

Echt het a-e-niveau zeg maar.

Ja, korte zinnen, simpele woorden, geen enkele opsmuk.

Precies, heel minimaal.

Maar we kwamen er in de voorbereiding al best snel achter dat die simpele taal eigenlijk een

soort dekmantel is voor iets veel groters.

Want als je door die ogenschijnlijk vlakke eenvoud heen kijkt, dan zie je ineens een haarscherpe

rode draad.

Zeker.

Want al deze ogenschijnlijk totaal losse teksten, we hebben het over een bakkerij en een kind

in een klaslokaal, ze lijken misschien simpel, maar ze beantwoorden eigenlijk allemaal exact dezelfde complexe

vragen.

Hoe reageert ons brein als we plotseling en totaal de controle over onze realiteit verliezen?

Ja, dat is het precies.

Als we dus die hele ingewikkelde theorie en het academische jargon gewoon even weglaten, dan stuiten

we eigenlijk op de rauwe mechanica van de menselijke veerkracht.

Hoe navigeren we als de wereld ons onverwacht compleet klemzet?

Nou, en laten we dan meteen even terug gaan naar dat voorbeeld van die Latvine in de Himalaya.

Ja, we hebben daar dus Noor, Daan en nog gewonden, zeg maar.

En het contrast tussen hoe Noor en Daan reageren op dat, maar ja, absoluut het verlies van

controle.

Dat is gigantisch.

Ja, want daan bevriest.

Hij kan helemaal niks meer.

We zien hem verlamd aan een tafel zitten.

Terwijl noor, en dat is zo interessant, die focus zich op de allerkleinste dingen, zegt

Sarah haar eigen droge jas, ze pakt water voor haar, ze gaat naast de getraumatiseerde

Daan zitten, zegt eigenlijk vrijwel niets, maar geeft hem ook water.

Ja, heel intiem en klein eigenlijk.

Zeker.

En mechanistisch gezien, kijk, we zien hier twee totaal verschillende overlevingsstrategieën

van ons zenuwstelsel.

Wat erbij dan gebeurt, wordt in de neurobiologie vaak gelinkt aan de polyvagaaltheorie.

Wacht, de polyvagaaltheorie, wat houdt het in?

Nou, bij extreem, onontkoombaar gevaar, zoals een lawine waarbij mensen sterven, kan het

brein eigenlijk besluiten dat vechten of vluchten gewoon volstrekt zinloos is.

Het activeert dan een zogenaamde dorsale vagale respons.

Oké.

Simpel gezegd, het systeem trekt er letterlijk de stekker uit.

Oh wow, dus het lichaam schakelt zichzelf uit.

Precies, het is een oeroud overlevingsmechanisme.

Het lichaam sluit af om de psychologische en fysieke impact van de trauma te verdoven.

Daan kiest dus niet bewust hiervoor, hè.

Zijn hersenstam drukt gewoon snoeihard op de noodknop.

Ja, daan is dus eigenlijk in een soort biologische stand-by-modus gegaan, maar hoe zit het

dan met Noor?

Want zij zit in exact dezelfde levensbedreigende situatie, maar haar brein laat haar de regie

pakken over, nou ja, een glas water en een jas.

Ja, en dat is dus een meesterlijke, instinctieve manipulatie van haar eigen locus of control.

Her locus of control.

Ja, Noor registreert echt veilig dat ze de Himalaya niet kan bedwingen.

Die berg is gewoon te groot, het gevaar is onbevattelijk.

Ja, als je daarover nadenkt word je gek.

Precies, als ze zich daarop zo focust zou zij als Daan bevriezen.

Dus het dwingt haar brein haar om haar realiteit drastisch te verkleinen tot een wereld waarin ze

wel invloed heeft.

Ze controleert die droge jas, ze controleert de fysieke warmte van haar aanwezigheid daarnaast

Zara en Daan en door die kleine microacties uit te voeren stuurt ze eigenlijk een signaal naar haar

eigen amygdala, dus het angstcentrum in haar brein dat ze niet kan voorkomen, machteloos is.

Die acties redden dus niet alleen Zara en Daan, maar ze beschermen Noor zelf tegen een

totale psychologische instorting.

Dat microkader is zo fascinerend en weet je, we zien exact datzelfde mechanisme terug

een andere bron, maar dan in een situatie met een veel veel lager inzet.

Ja, absoluut.

We springen even naar het eiland Sicilië.

Een man genaamd Tom wil terugvliegen naar huis, maar de vulkaan, de Etna, we sluiten anders

over.

De lucht is daar grijs van de as, de boel ruikt enorm naar rook en het vliegveld gaat gewoon

op slot.

Opnieuw dus hadden absoluut de onvoorspelbaarheid van de natuur die de menselijke agenda

dwarsboomt.

Ja, en Tom baalt enorm.

In de tekst zegt hij, oh nee, maar dan, en dat is zo opvallend, schakelt hij echt razendsnel in

het snel.

Hij accepteert gewoon dat hij niet weg kan, hij belt een vriend, Bas in Den Haag, wandelt rustig

naar een warm café, bestelt een broodje kaas en raakt in gesprek met een medereiziger, Lisa.

En hier moet ik wel heel even advocaat van de duivel spelen, want kijk, een lawine overleven

is echt een kwestie van leven of dood.

Een geannuleerde vlucht is, nou, hooguit strontirritant.

Waarom zouden we deze twee gebeurtenissen in hemels naam over dezelfde psychologische kam scheren?

Nou ja, omdat de ernst van de dreiging dan wel verschilt, maar de architectuur van de

onmacht is identiek.

Oh, op die manier?

Ja.

Of het nu van het ijs of vulkaan is, dat externe obstakel kun je gewoon niet beïnvloeden.

Wat Tom in dat café doet is evolutionair gezien, eigenlijk heel briljant.

Hoe zo?

Nou, in plaats van in zo'n volstrekt nutteloze, vecht-of-vluchtmodus te blijven hangen, wat er

waarschijnlijk in zou resulteren, dat hij tegen een arme baliemedewerker gaat schreeuwen over

een vulkaan die toch niet luistert.

Ja, we kennen die mensen of vliegvelden wel ja.

Precies.

Maar in plaats daarvan schakelt hij over op wat psychologen de tend-and-befriend-respons noemen.

Verzorg en bevriend.

Exact.

Vroeger dachten we eigenlijk dat mensen onder stress alleen maar vochten of vluchten, maar

evolutionair biologen ontdekten dat we nog een mechanisme hebben.

We zoeken soortgenoten op, we delen ons voedsel, we creëren een veilige microgemeenschap.

Dat broodje kaas met Lisa.

Ja, dat is dus geen toevallige gezelligheid.

Het is een diepgewortelde biologische overlevingsstrategie om de stresshormonen in zijn eigen lichaam

te reguleren.

Wow, dat is echt een fascinerend inzicht.

De natuur dwingt ons eigenlijk of het nou op een ijskoude berg is of in een warm

café om gewoon los te laten, want bergen en vulkanen hebben geen dubbele agenda, ze zijn

gewoon blind.

Klopt.

Maar dan moeten we echt even de oversteek maken naar het volgende thema in onze bronnen.

Want wat gebeurt nou als de onwerkbare kracht die onze controle wegneemt, helemaal niet de natuur

is, maar een systeem dat bedacht is door andere mensen?

Ja, bureaucratie en protocollen.

Dat is psychologisch gezien vaak een veel hardere dobber.

Waarom is dat?

Wat is zo intentioneel en zo onnodig voelt?

We hebben continu het gevoel dat we er wel controle over zouden moeten hebben.

Precies.

En we hebben hiervoor echt twee perfecte voorbeelden op compleet verschillende schalen in onze teksten.

Laten we beginnen in de miniatuurwereld van een klaslokaal.

Leuk, ja.

We hebben de 12-jarige Milo.

Milo heeft iets te veel water en melk uit zijn blauwe beker gedronken.

Dus, nou ja, zijn buik zegt zoals de tekst het mooi simpel stelt, blub, en moet gewoon ontzettend

dringen naar het toilet.

Maar zijn leraar Rik hanteert een ijzeren protocol in de klas.

Hij zegt, tijdens het stille werken mag je best naar de wc, maar dan is je taak wel direct

foetsie.

Je werkblad telt simpelweg niet meer mee.

Ja, dus die abstracte regel botst frontaal met de biologische werkelijkheid.

Exact.

En Milo's buik wint het natuurlijk van de regel.

Milo zegt letterlijk, Rik, wc, ik moet, en dan gaat.

Maar ja, als hij terugkomt, keert het systeem gewoon totaal geen genade.

Nee.

Milo moet zijn potlood neerleggen en hij krijgt een leeg velletje bij het plassen voor zich.

En weet je, ik lees dit eigenlijk als een fysieke variant van zo'n compleet, genadeloos video's

spell.

Hoe bedoel je?

Nou, je bent halverwege een lastig level, je moet de game even buizen omdat je een moeilijke overgave

of zo.

En de game besluit, jammer, je bent al je voortgang kwijt, je valt keihard.

Ja, dat is een goede vergelijking.

Maar ik vraag me dan af waarom in vredesnaam richten we onze systemen zo strak in.

Een leraar ziet op dat moment ook wel dat dit onzinnig is.

Nou, dat is dus een klassieke valkuil van systeemontwerp, zeg maar.

Systemen worden vrijwel altijd gebouwd rondom het principe van efficiëntie en beheersbaarheid.

Het system in dit geval is dat dan de leraar Rik wil standardisatie.

Ja.

Kijk, als iedereen op elk moment naar het toilet mag en daarna zijn werk weer gewoon kan hervatten,

wordt de klas onvoorspelbaar.

En om die chaos uit te bannen, creëren we van die rigide binaire regels.

Je bent of aan het werk of je ligt eruit.

Maar je kunt je dan toch sterk afvragen of dat dat werkelijk efficiënt is.

Wil je ontnemen het kindse leermoment puur en alleen om de regeling in stand te houden?

Dat voelt voor mij meer als een soort risico mijden en de controle drang dan als efficiënt onderwijs.

Dat is een uiterst scherpe observatie.

Het gaat inderdaad in de praktijk vaak al lang niet meer om het uiteindelijke doel het leren,

maar om de gehoorzaamheid aan het proces.

Ja, bizarre.

En wat dan dus wel heel interessant is, is hoe Milo daar volgens mij op reageert.

Hij heeft zijn controle over zijn schoolwerk totaal verloren, maar hij pakt op dat blanco ost,

traf van de bladzijde.

Eigenlijk zijn autonomie weer terug.

Hij tekent gewoon een vis met een gigantische buik.

Ja, de blubfiss.

Ja.

Zo noemen ze dus even, laat dat de blubvis.

Het is briljant, is eenvoud, echt een soort micro-rebelie.

Exact, het is cognitieve herkadering.

Het systeem zegt tegen hem, jij bent nu nutteloos, je mag niks meer doen.

Milo zegt, oké prima, dan maak ik van dit nutteloos een moment lekker met eigen creatieve ruimte.

Hij sublimeert zijn frustratie eigenlijk in kunst.

Wow.

Het is een manier om te zeggen, jij bepaalt misschien het werkblad, maar ik bepaal wie ik ben in dit klaslokaal.

En die drang, om je kleine dingen de controle terug te grijpen, die zien we op een veel pijnlijkere

manier terug in de volgende verhaal, verhaal van Eren.

Ja.

Eren woont in Delft en hij vecht echt al acht maanden tegen de onzichtbare muur van de Nederlandse immigratiedienst.

Sinds februari wacht hij al op goedkeuring om zijn achtjarige dochter Sara die in Ankara is,

als je het toe te halen.

En hij rijdt naar zo'n stadskantoor, zit tegenover een medewerker naamloos en in plaats van de

beslissing te krijgen, krijgt hij simpelweg weer nieuwe vragen.

Hoe groot is uw kleine huis, vragen ze me gewoon opnieuw?

Ja, wat we hier heel duidelijk zien is de destructieve kracht van wat sociologen liminaliteit

noemen.

Liminaliteit?

Ja.

Eren bevindt zich eigenlijk in een permanente wachtkamer.

Hij is niet hier, hij is niet daar. Bureaucratie straft mensen lang niet altijd met een keiharde

nee, maar veel vaker met een soort eindeloze wacht.

Wat frustrierend.

Ja, en dat onthoudt mensen dus van elke vorm van controle over hun eigen toekomst.

Het is een sluipende, hele giftige vorm van psychologische uitputting.

En toch, dit vind ik dan het mooie aan die bronnen in het midden van die totale uitputting.

Tijdens het videobellen met de kleine Sara in Ankara, gebeurt er iets prachtig.

Ja, die kat.

Sara laat zien dat de grote kat Koek zich in een veel te grote schoen heeft gewurmd en ze lachen

daar samen om.

En later gaat diezelfde kat in Delft pontificaal bovenop Erens officiële eindeloos vertraagde

documenten liggen slapen.

Prachtig.

En weet je?

Dat is dus geen onbelangrijk detail in deze teksten.

Nee.

Nee, want net als met de vis van Milo is die lachende Sara en de kat op de papieren het ultieme

weerwoord tegen het systeem.

De immigratiedienst kan die documenten van Eren wel tegenhouden, ze kunnen hem dwingen nog

meer formulieren in te vullen, maar ze kunnen die gedeelde ruimte van menselijkheid, humor en

liefde, simpelweg niet binnen dringen.

Het is echt een soort afgeschermd fort van autonomie.

Precies.

Dus we hebben nu gehad over het interne verwerken van dat verlies van controle, Milo die tekenend

er in die lacht om de kat, maar er zit natuurlijk nog een stap tussen.

Hoe gaan we van het simpelweg incasseren van zo'n onrechtvaardig systeem naar het actief

beïnvloeden en het repareren van?

Hoe leren we onszelf eigenlijk om in te grijpen?

Dat is de brug van interne kracht naar externe actie.

En de basis daarvoor begint bij een heel fundamenteel mechanisme, namelijk het überhaupt kunnen zien

dat er iets mis is.

Ja, en daarvoor kijken we naar een op het eerste gezicht heel lichtvoetig verhaaltje uit de bronnen.

We zijn weer even terug in de klas van Leraar Rick.

Leerlingen Noor en Daan lezen daar een tekst over Trump en over kunstmatige intelligentie AI.

En ze besluiten eigenlijk zelf te testen hoe fouten herkend worden.

Daan tekent een blauwe kat, maar hij geeft het per ongeluk vijf poten.

Noor kijkt ernaar vrij droog.

Een kat heeft er vier, dus daar past het aan.

Vervolgens tekent Noor een rode hond, maar zij vergeet de neus.

En dan wijst Daan haar daar weer op.

Leren door andermans werk te controleren eigenlijk.

Ja, en dit lijkt echt een basale les over samenwerken, maar op neuraal niveau is hier iets behoorlijk spectaculairs gaande.

Om te begrijpen waarom dit zo cruciaal is voor ons bredere tema over controle,

moeten we kijken naar de theorie van predictive coding.

Oké, vertel, wat is dat?

Nou, neurowetenschappers geloven tegenwoordig dat ons brein helemaal niet passief de wereld in zich opneemt,

maar dat het de wereld eigenlijk actief voorspelt.

Je brein hallucineert als het ware continu een model van de realiteit puur gebaseerd op wat het al weet.

Als we naar een kat kijken, voorspelt ons brein, hey, vier poten.

Wanneer Daans kat er dan ineens vijf blijkt te hebben, ontstaat er wat we een prediction error noemen, een voorspellingsfout.

Een error in je hoofd, dus?

Ja, dat is echt een alarm-signal in de hersenen.

De realiteit komt niet overeen met het model en om die cognitieve dissonantie op te lossen,

moet er actie worden ondernomen.

De fout moet letterlijk uit het systeem gehaald worden.

Oké, dus ons brein is een soort foutzoekmachine.

Maar hoe schuift zo'n onschuldige vijfpotige kat dan op naar de wat meer complexe donkerkanten van onze wereld.

Want we hebben nog één bronverhaal over een enorme zware voorspellingsfout.

Ja, dat klopt.

We zijn in Breda, het regent.

En die jonge Noah leest in de krant over een 18-jarige vrouw in een ver land.

Lisa.

Zij is daar door de rechter ter dood veroordeeld omdat ze kwaad gedaan zou hebben.

Noah kijkt naar de foto en ze zegt dat is niet goed.

En precies daar zien we dus exact hetzelfde cognitieve mechanisme in actie, maar dan toegepast op moraliteit.

Noah's interne model van de wereld bevat een hele fundamentele regel over rechtvaardigheid en over menselijkheid.

Ja.

Dus het bericht in die krant levert een gigantische morele voorspellingsfout op.

Het pas simpelweg niet in het model van hoe de wereld behoort te werken.

Het is dus eigenlijk de morele vijfde poot van de kat.

Exact, dat is heel mooi verwoord.

En wat doet het brein als het geconfronteerd wordt met zo'n gigantische fout?

Het eist actie om de balans te herstellen.

En die actie die volgt ook echt?

Noah pakt grote witte vellen papier en haar rode krijtje.

Ze schrijft een heel groot krachtig woord op.

Nee.

Ja.

Haar moeder en haar broer Omar doen ook mee.

Zelfs de hond, Bobo, ploft op zijn eigen manier neer.

En zij gaat precies op de letter N zitten waardoor er ineens E staat.

Een klein moment van verlichting in een heel zwaar thema.

Ja, echt.

Dan trekken ze echt in de stromende regen de straat op in Breda.

Ze sluiten zich aan bij vele andere mensen die ook met hun borden in de lucht staan.

Maar Omar de broer twijfelt toch even.

Hij zegt hardop.

Lisa ziet het niet.

Wat?

Ja, puur objectief gezien natuurlijk waarschijnlijk waar is.

Waarom doen ze het dan toch als er geen directe controle mee uit te oefenen is?

Omdat de actie helemaal niet alleen bedoeld is voor de buitenwereld.

Zodra Omar zegt, Lisa ziet het niet, volgt al heel snel de realisatie.

Wij zien het wel.

Oh wel.

Dit protest, het vasthouden van dat rode woord in de koude regen, is een cruciaal psychologisch

schild tegen apathie.

Apathie is de ultieme overgave, het is accepteren dat je echt nul controle hebt.

Door in actie te komen, hoe symbolisch het misschien ook voelt, beschermt Noah zichzelf.

En haar familie tegen het verpletterende gewicht van machteloosheid.

Ja, Noah kijkt om zich heen op straat en realiseert zich in de tekst.

Ik ben klein, maar het woord is klein, maar veel klein is groot.

Het is echt een overwinning op de stilstand.

Zeker.

Maar goed, we zijn nu dus van de oudste in de Himalaya, via de complexe bureaucratie, helemaal

beland bij mondiale gerechtigheid in Breda.

Toch vermoed ik dat de echte krachtproef voor onze dagelijkse veerkracht zich meestal

afspeelt in de meest onbeduidende alledaagse scenario's.

En dat brengt ons bij de allerlaatste bron uit week 40.

Ja, de bakkerij in Amsterdam.

Precies.

We volgen daar een winkelmedewerker, hij heet ook Tom, de winkel ruikt er heerlijk naar vers brood,

Tom fluit een beetje een deuntje, alles is rustig, harmonieus.

En dan stapt er een grote man binnen in een natte rode jas.

En dan slaat de sfeer om.

Ja, totaal.

De man weigert Tom te groeten, hij grist zomaar twee broden uit het schap en weigert vervolgens

simpelweg die twee euro te betalen.

Hij begint heel hard nee te schreeuwen, zijn gezicht loopt helemaal rood aan.

Een klein kindje verderop in de winkel begint er zachtjes van te huilen, het is een enorme

explosie van agressie, maar Tom en dit is zo knap, Tom doet iets ongelofelijk moeilijks.

Hij weigert om in diezelfde frequentie te stappen.

Ja, Tom ageert hier echt als een psychologische stroomonderbreker.

Wat die boze man doet is een perfect voorbeeld van emotionele besmetting.

Ja, in een afgesloten ruimte verspreiden intense emoties en dan vooral stress zich

eigenlijk als een soort biologisch virus via onze spiegelneuronen.

De man pompt het hele systeem van die winkel vol met agressie en je ziet het directe effect.

Ja, het kind begint te huilen.

Precies, het virus slaat over.

En als Tom daar dan tegen hem was gaan schreeuwen, wat denk ik de meeste van ons instinctief

zouden doen, dan was die hele winkel ontploft.

Maar in plaats daarvan blijft Tom ogenschijnlijk echt volkomen onverstoorbaar, 'Meneer,' zegt hij lief.

Hij haalt gewoon heel kalm aan dat de man moet betalen.

De man gooit dan de broden neer en stampt boos naar buiten, de rust keert terug, maar dan.

En dit vind ik de absolute sleutel tot dit hele verhaal.

Tom loopt naar achteren en hij drinkt een glas koud water.

Was dat puur toeval? Of is er meer aan de hand?

Oh, dat is echt allesbehalve toevallig.

Dat glas koud water is een briljante, vermoedelijk instinctieve hack van zijn eigen biologie.

Wat?

Wat we het eerder over dat uitschakelen van het systeem bij extreme dreiging hadden,

hier zien we het exacte tegenovergestelde, bewuste zelfregulatie.

Koud water in je keel, hup, activeert de duikreflex, ook wel de mammalian dive reflex.

Wat doet dat precies?

Het is een evolutionair trucje dat direct de nervus vagus stimuleert.

Dat is een van de belangrijkste zenuwen in ons lichaam, die zorgt voor onze spanning.

Wacht, dus door de kou en het slikken geef je een veiligheidscommando aan je eigen brein.

Precies?

Het zet jou je letterlijk tegen je lichaam, verlaagde hartslag, het directe gevaar is geweken, we zijn weer veilig.

Kijk, hoe kalm Tom aan de buitenkant ook uitzag, de adrenaline gierde ongetwijfeld door zijn lijf.

De tekst zegt ook dat hij stiekem een beetje bang was.

Ja, logisch ook.

Maar door dat koud water te drinken, spoelt hij als het ware die vecht-of-vluchtchemicaliën uit zijn systeem.

Het is de ultieme demonstratie van persoonlijke controle.

Hij kon de man in de rode jas niet beheersen, hij weigerde zich door de agressie te laten beheersen.

Het enige wat hij deed was keihard de regie pakken over zijn eigen zenuwstelsel.

En daarna groet hij de volgende man in een blauwe jas, alsof er absoluut niets was gebeurd.

Dat is echt ongelooflijk.

En als we dan al deze draden nu samenvlechten.

De verhalen uit deze simpele A1 teksten laten ons eigenlijk iets heel dieps zien.

Controle over de wereld om ons heen is een illusie.

Of het nu een gids is, een uitbarsting van een vulkaan.

Een eindeloze stapel documenten in een of ander gemeentehuis.

De brute kracht van brekend ijs of gewoon een schreeuwende man in de winkel.

We hebben het niet voor het zeggen.

De wereld rolt over ons heen.

Ja, dat is de harde realiteit.

Maar de ruimte tussen wat de wereld doet.

En hoe wij daarop reageren, dat is het enige territorium dat echt van ons is.

Of nu besluiten een jas te delen.

Een lachende vis tekenen als we niet meer mogen werken.

Met krijt de straat op te gaan in de regen.

Of gewoon heel kalm adem te halen.

En een slok koud water te nemen.

Precies dat.

En dat brengt me eigenlijk bij een laatste gedachte voor jou.

Terwijl je strakjes verder gaat met je dag.

Vertel.

Denk vanavond eens terug aan de grootste verstoring of...

Ja, frustratie die je vandaag bent tegengekomen.

En vraag je zelf dan af.

Probeerde je tegen beter weten in.

De as van de vulkaan weg te blazen.

Of dronk je net als Tom in de bakkerij.

Even dat spreekwoordelijke glas koud water.

En laat je de storm gewoon even de baan.

Dat is een hele mooie.

Want soms besef je dat je het stuurwiel niet in handen hebt.

Echt de enige manier om toch op de weg te blijven.

Bedankt dat je vandaag weer met ons wil meeduiken in de...

wonderlijke psychologie achter deze...

ogenschijnlijk simpele bronnen.

Tot de volgende keer.