

Audio1x
Snelheid
Pauze
OefenenLees
Modus
Woordenschat
Hallo en welkom bij Bookie-Sodus, de podcast van Dutch Fluency, waar we elke dag een
beroemd boek samenvatten.
Ik ben Rick en ik ben blij dat je luistert, heb je je ooit zo alleen gevoeld, zelfs
als je omringd bent door mensen, alsof iedereen een spel speelt met regels die jij niet begrijpt,
alsof de wereld vol is met mensen die niet echt zijn, die niet zeggen wat ze echt denken,
als dat gevoel je bekend voorkomt, dan is het boek van vandaag speciaal voor jou.
We gaan het hebben over een van de beroemdste boeken over opgroeien.
De vanger in het koren van de Amerikaanse schrijver JD Salinger, gepubliceerd in 1951.
De originele titel is The Catcher in the Rye.
Het is een boek dat miljoenen jongeren een stem gaf en dat nog steeds heel relevant is.
Het is het verhaal van een jongen die een hekel heeft aan alles wat nep is en wanhopig op
zoek is naar iets echts. Dus pak een kop thee of koffie, ga lekker zitten en laten we samen
de wereld van Holden Caulfield ontdekken. Het verhaal wordt volledig verteld door onze hoofdpersoon,
Holden Caulfield. Hij is 16 jaar oud en aan het begin van het boek zit hij op Pencey Prep.
Een dure particuliere school, een internaat, in Pennsylvania. Dit is niet de eerste school waar hij op zit.
Sterker nog, het is de vierde school waar hij vanaf wordt gestuurd.
Holden is geen domme jongen, maar hij doet simpelweg geen moeite voor de vakken waar hij geen
interesse in heeft. Hij is de Engelse les doorgekomen, maar voor de rest is hij gezakt. Het verhaal
speelt zich af in de dagen net voor de kerstvakantie, eind jaren 40. Holden vertelt zijn verhaal vanuit
een sanatorium, een soort rusthuis of ziekenhuis een jaar later. Hij kijkt dus terug op de gebeurtenissen.
Holden is een complex personage. Aan de ene kant is hij cynisch, oordelend en negatief over
bijna alles en iedereen. Zijn favoriete woord is phony, wat je kunt vertalen als schijnheilig,
nep of onecht. Hij vindt bijna alle volwassenen phony's. Ze zijn niet authentiek, ze doen alsof.
Zijn broer, DB, die scenarioschrijver is in Hollywood, is in zijn ogen een phony, omdat hij zijn talent
verkoopt. Zijn leraren zijn klasgenoten bijna iedereen krijgt dit label, maar aan de andere kant
is Holden ook heel gevoelig, kwetsbaar en zelfs een beetje naïef. Hij heeft een diep verlangen naar
eerlijkheid, onschuld en echte menselijke connectie. Dit verlangen komt voort uit een groot verdriet.
Zijn jongere broertje Allie is een paar jaar eerder overleden aan leukemie. Holden aanbad Allie en hij
heeft dit verlies nooit echt verwerkt. Allie was intelligent, lief en authentiek, alles wat Holden mist
in de wereld om hem heen. De enige andere persoon waar Holden echt om geeft, is zijn tienjarige
zusje, Phoebe, zij is slim, grappig en onschuldig. Zij is voor hem het symbool van de perfecte jeugd
die hij wil beschermen. Het verhaal begint op de laatste zaterdag, voordat de kerstvakantie begint op
Pencey Prep. Holden is net weggestuurd van school, maar zijn ouders weten het nog niet. Hij zou
pas op woensdag naar huis gaan. Hij staat op een heuvel, kijkend naar een belangrijke footballwedstrijd
waar hij niet naartoe wil. Hij voelt zich een buitenstaander, gescheiden van de juichende menigte. Hij
besluit zijn geschiedenisleraar, meneer Spencer, gedag te zeggen. Meneer Spencer is ziek en probeert Holden
nog wat levenslessen te geven, maar Holden raakt alleen maar meer geïrriteerd en gedeprimeerd. Hij
wil niet luisteren naar nog een volwassene die hem vertelt hoe hij moet leven. Terug in zijn kamer op
het internaat wordt de sfeer steeds vervelender. Zijn kamergenoot, Stradlater, is knap, populair en
zelfverzekerd. Alles wat Holden niet is. Stradlater vraagt Holden om een opstel voor hem te schrijven voor
Engels, omdat Holden daar goed in is. Zelf gaat Stradlater op date. En tot Holden's grote schrik
is zijn date Jane Gallagher, een meisje dat Holden goed kende van vroeger en voor wie hij diepe beschermende
gevoelens heeft. Hij maakt zich zorgen dat de oppervlakkige Stradlater misbruik van haar zal maken. Holden
schrijft het opstel, maar niet over een kamer of een huis zoals gevraagd. Hij schrijft over de
honkbalhandschoen van zijn overleden broertje Allie. Op de handschoen stonden allemaal gedichten geschreven. Het is
een heel persoonlijk en emotioneel onderwerp voor hem. Als Stradlater terugkomt van zijn date, leest hij
het opstel en is boos. Hij vindt het stom dat het niet over een kamer gaat. Holden verscheurt het opstel.
Dan begint hij Stradlater te ondervragen over zijn date met Jane. Stradlater geeft vage arrogante
antwoorden. Holden wordt steeds kwader en angstiger. Hij is bang dat Stradlater Jane iets heeft
aangedaan. De spanning loopt op en het eindigt in een gevecht. Stradlater die sterker is, slaat Holden
hard in het gezicht. Holden ligt op de grond met een bloedneus. Op dat moment neemt hij een besluit. Hij
kan hier niet meer blijven. Hij haat deze plek. Hij haat de mensen. Hij pakt zijn spullen. Zet zijn
rode jagerspet op. Een pet die hij als een soort bescherming draagt. En midden in de nacht verlaat hij
de school. Terwijl hij wegloopt, schreeuwt hij de gang in, slaap lekker, klootzakken. Hij besluit om niet
direct naar huis te gaan, maar om een paar dagen zelfstandig in New York door te brengen. Een soort vakantie
van zijn eigen leven. Holden neemt de trein naar New York. De stad licht op in de nacht en voor even
voelt hij zich misschien een beetje opgewonden, een beetje vrij. Maar die vrijheid wordt al snel gevuld met
een diepe eenzaamheid. Hij checkt in bij het Edmont Hotel. Een wat louche en deprimerende plek. Vanuit zijn
raam ziet hij allerlei vreemde dingen gebeuren in andere kamers. De stad voelt als een plek
vol eenzame mensen die rare dingen doen om hun tijd te vullen. Holden wil contact, maar hij weet niet
hoe. Hij voelt zich tegelijkertijd ouder en jonger dan zijn 16 jaar. Hij probeert drankjes te bestellen in de
Lavender Room, de bar van het hotel, maar hij wordt weggestuurd omdat hij te jong is. Hij danst met drie
vrouwen die hij daar ontmoet, maar hij vindt ze oppervlakkig en dom. Ze zijn alleen maar geïnteresseerd
in het zien van filmsterren. Zijn eenzaamheid wordt zo groot dat hij een absurde beslissing neemt. De lift
naar zijn kamer te sturen. Holden gaat akkoord, maar als hij er eenmaal is raakt hij in paniek. Hij is nog
maagd en voelt zich ongemakkelijk en verdrietig. Hij wil geen sex met haar. Hij wil gewoon praten. Hij
zegt dat hij herstellende is van een operatie. Sunny begrijpt er niets van en wordt boos als hij haar
wil betalen voor alleen praten. Later komt de liftbediende Maurice met haar terug om meer geld
te eisen. Ze intimideren Holden en Maurice slaat hem in zijn maag. Terwijl hij op de grond ligt, fantaseert Holden
erover dat hij een stoere filmheld is die wraak neemt. In werkelijkheid voelt hij zich alleen maar
ellendiger en meer vernederd. De volgende dag probeert hij de leegte op te vullen. Hij belt Sally
Hayes een meisje dat hij kent. Ze is mooi en populair en Holden vindt haar eigenlijk een beetje dom en
phony maar hij is wanhopig op zoek naar gezelschap. Ze spreken af om naar een theatervoorstelling te
gaan. Holden haat het theater. Hij vindt de acteurs nep en het publiek schijnheilig. Na de voorstelling gaan
ze schaatsen bij Rockefeller Center. Terwijl ze wat drinken krijgt Holden een soort zenuwinzinking. Hij
begint te praten over hoe vreselijk hij alles vindt. De school, de mensen, de hele maatschappij. Hij wordt
steeds emotioneler en doet Sally dan een bizar voorstel. Hij stelt voor dat ze samen wegrennen. Nu
meteen. Ze kunnen naar het platteland verhuizen, een huisje bouwen en een simpel leven leiden. Ver weg
van alle phonies. Holden is helemaal serieus. Hij zegt, we kunnen gewoon in de auto stoppen en wegrijden.
We hoeven niet te weten waar we heen gaan. We kunnen een baan vinden en trouwen. Ik meen het. Sally is
geschokt. Ze is praktisch en realistisch. Ze zegt dat het een gek idee is, dat ze nog kinderen zijn en
dat ze moeten wachten tot na de universiteit. Haar reactie maakt Holden woedend. Hij voelt zich
totaal onbegrepen. Hij schreeuwt tegen haar en noemt haar een pain in the ass. Sally begint te huilen en
de date eindigt in een complete ramp. Weer een poging tot verbinding. Weer mislukt. Holden heeft
de persoon die hij om hulp vroeg van zich afgeduwd. Hij is nu nog meer alleen dan voorheen. Na de ramp
zalige date met Sally wordt Holden steeds instabieler. Hij dwaalt door de stad, drinkt te veel en wordt
steeds melancholischer. Hij besluit af te spreken met een oude schoolvriend Carl Luce voor een drankje. Carl
is ouder en Holden hoopt dat hij hem wat advies kan geven over het leven en over seks. Maar het gesprek
gaat nergens heen. Carl is niet geïnteresseerd in Holdens problemen. Hij vindt Holden kinderachtig en
raadt hem aan om naar een psychiater te gaan. Ook dit contact mislukt. Holden blijft alleen achter in de bar en
wordt dronken. Hij belt Sally nog een keer op om zijn excuses aan te bieden, maar het is duidelijk dat hij niet
helder meer is. Hij eindigt zijn avond door naar het meer in Central Park te gaan. Hij is geobsedeerd door de
vraag waar de eenden in de winter naartoe gaan. Het is een kinderlijke vraag, maar het symboliseert zijn
eigen gevoel van verloren zijn. Hij is bang dat hij zelf ook zal verdwijnen, zonder dat iemand het merkt.
Hij is koud, nat en wanhopig. Hij heeft bijna geen geld meer. Op dit dieptepunt besluit hij het enige
te doen wat hem nog troost kan bieden. Hij gaat naar huis. Niet om zijn ouders onder ogen te komen, maar
om zijn zusje Phoebe te zien. Hij sluipt hun appartement binnen. Zijn ouders zijn niet thuis. Hij gaat naar
Phoebes kamer en vindt haar slapend in haar bed. Hij kijkt een tijdje naar haar en voelt een overweldigende
liefde en tederheid. Hij leest haar schoolschriften. Hij voelt zich rustig. Dan wordt Phoebe wakker. Ze is dolblij
hem te zien, maar ze realiseert zich al snel dat er iets mis is. Ze vraagt waarom hij zo vroeg thuis is.
Uiteindelijk geeft Holden toe dat hij weer van school is gestuurd. Phoebe wordt heel boos en teleurgesteld.
Ze zegt, papa zal je vermoorden. Ze beschuldigt hem ervan dat hij niets leuk vindt, dat hij alles haat.
Haar teleurstelling raakt hem diep. Hij probeert haar uit te leggen dat het niet waar is. Hij houdt wel van
dingen. Hij houdt van Allie en hij houdt van haar. Dan stelt Phoebe hem een cruciale vraag.
Noem één ding. Een ding dat je later wilt worden. Holden kan niet meteen een antwoord bedenken. Hij
denkt na over advocaten en andere beroepen. Maar hij vindt ze allemaal phony. Dan vertelt hij haar over een
beeld dat hij in zijn hoofd heeft. Het komt van een liedje dat hij een kind hoorde zingen. Maar hij heeft de
tekst verkeerd onthouden. Hij zegt, ik zie duizenden kleine kinderen spelen in een groot veld met
rogge. En niemand is erbij geen volwassenen. Behalve ik en ik sta aan de rand van een steile afgrond.
Wat ik de hele dag moet doen is ze vangen als ze te dicht bij de rand komen. Ik moet de vanger in het
koren zijn. Dat is het enige wat ik echt zou willen zijn. Ik weet dat het gek is. Dit is het
volwassen wereld. Hij wil de onschuld van de kindertijd beschermen. Hij wil andere kinderen
redden van de val die hij zelf aan het maken is. De val in de complexe pijnlijke wereld van
volwassenheid. Hij wil een catcher in the rye zijn. Na het emotionele gesprek met Phoebe verlaat Holden
het appartement voordat zijn ouders thuiskomen. Hij spreekt af met een oude leraar, meneer Antolini. Hij
hoopt dat hij daar de nacht kan doorbrengen. Meneer Antolini is een jonge, slimme leraar die Holden
altijd heeft gemogen. Hij geeft Holden een slaapplek op de bank en praat lang met hem. Hij geeft hem
serieus advies en waarschuwt hem dat hij op weg is naar een terrible fall. Een vreselijke val. Holden luistert
maar hij is uitgeput en valt in slaap. Midden in de nacht wordt hij wakker omdat Meneer Antolini zijn
hoofd aait. Holden raakt in paniek. Hij weet niet of het een vriendelijk, vaderlijk gebaar is. Of iets
anders. Hij interpreteert het als iets verkeerds, iets pervers. Hij springt op, maakt een smoes en
vlucht het appartement uit. Weer een volwassene die hij dacht te kunnen vertrouwen? Die in zijn ogen een
phony of erger is geworden. Holden brengt de rest van de nacht door op een bankje in het station. Hij
heeft het dieptepunt bereikt. Hij besluit dat hij de maatschappij volledig de rug toe moet keren. Hij
plant om naar het westen te liften en daar een nieuw leven te beginnen. Hij wil doen alsof hij doofstom is,
zodat hij met niemand hoeft te praten. Hij zal een baantje nemen bij een benzinestation en in een klein
huisje wonen. Maar voordat hij vertrekt wil hij afscheid nemen van Phoebe. Hij laat een briefje voor haar
achter op haar school, met de boodschap dat ze hem moet ontmoeten bij het museum. Als hij op haar wacht,
ziet hij overal op de muren Fuck You geschreven. Het maakt hem woedend en verdrietig.
Zelfs op een plek voor kinderen is de lelijke wereld van volwassenen binnengedrongen. Hij probeert de
woorden weg te vegen, maar hij realiseert zich dat het onmogelijk is. Je kunt niet alle lelijkheid
uit de wereld verwijderen. Dan komt het laatste en misschien wel belangrijkste moment van het boek.
Phoebe komt opdagen, maar ze is niet alleen. Ze heeft een koffer bij zich. Ze heeft zijn briefje gelezen en
besloten dat ze met hem meegaat. Holden is geschokt. Hij wordt boos op haar en zegt dat ze absoluut
niet meekan. Voor het eerst in het hele boek moet Holden de volwassene zijn. Hij moet de dromen van een
kind afwijzen om haar te beschermen. Hij ziet de pijn die hij haar doet en het breekt zijn hart. Om het
goed te maken, neemt hij haar mee naar de dierentuin en daarna naar de draaimolen in Central Park. Hij
koopt een kaartje voor haar. Terwijl Phoebe op de draaimolen zit, begint het plotseling hard te regenen.
Alle andere ouders rennen weg om te schuilen, maar Holden blijft op een bankje zitten doorweekt van de
regen. Hij kijkt naar zijn zusje, die rond en rond gaat op de draaimolen, lachend en proberend de
gouden ring te pakken. En op dat moment terwijl hij daar zit in de regen en naar haar kijkt, voelt hij
zich voor het eerst echt gelukkig. Hij is niet langer bezig met zichzelf, met zijn pijn of zijn
eenzaamheid. Hij ervaart een moment van pure, onbaatzuchtige liefde. Hij besluit niet weg te rennen. Hij
gaat naar huis. Wat vertelt dit boek ons nu eigenlijk? De belangrijkste thema's zijn duidelijk
vervreemding, adolescentie en de zoektocht naar authenticiteit. Holden voelt zich vervreemd, losgekoppeld
van de wereld om hem heen. Hij is een buitenstaander die van een afstandje naar de maatschappij kijkt en
alles bekritiseert. Dit gevoel van vervreemding is iets wat veel tieners ervaren. De periode van de
adolescentie is een moeilijke tijd. Je bent geen kind meer, maar ook nog geen volwassene. Je bent
op zoek naar je eigen identiteit en dat gaat vaak gepaard met opstandigheid en het afzetten tegen de wereld
van je ouders. Holden is het ultieme symbool van deze strijd. Hij verzet zich tegen de phoniness, de
schijnheiligheid van de volwassen wereld. Hij wil dat mensen echt zijn, dat ze menen wat ze
zeggen. Zijn zoektocht is een zoektocht naar authenticiteit en eerlijkheid in een wereld die hem
nep en corrupt lijkt. Maar de ironie is dat Holden zelf ook niet altijd eerlijk is. Hij liegt
voortdurend, hij speelt rollen, hij is zelf ook een phony soms omdat hij niet weet hoe hij anders
moet overleven. Onder al zijn cynisme en boosheid schuilt een diep verdriet om het verlies van zijn
broer Allie en een angst voor de onvermijdelijke pijn en complexiteit van het leven. Het boek eindigt
waar het begon. Met Holden, die zijn verhaal vertelt. Hij vertelt ons niet veel over wat er gebeurde
nadat hij naar huis ging. Alleen, dat hij ziek werd en naar deze plek werd gestuurd om te rusten en
met een psycholoog te praten. Hij zal volgend jaar naar een nieuwe school gaan. De toekomst is onzeker, de
laatste zinnen van het boek zijn beroemd. Hij zegt dat hij de mensen over wie hij heeft verteld begint
te missen. Zelfs de phonies, zoals Stradlater, don't ever tell anybody anything. If you do,
you start missing everybody. Het is een bitterzoete conclusie. Het suggereert dat verbinding zelfs met
de mensen die je irriteren, een fundamenteel onderdeel is van het menselijk bestaan. Door zijn verhaal te vertellen,
heeft hij op de een of andere manier toch weer een band met hen gecreëerd. Waarom is de vanger in het
koren zo'n belangrijk boek gebleven? Omdat het de innerlijke wereld van een tiener op een rauwe en
eerlijke manier laat zien. Holden Caulfield was één van de eerste anti-helden in de literatuur voor jongeren.
Hij is niet perfect. Hij is vaak zelfs irritant, maar hij is echt. Zijn stem, vol twijfel, boosheid en
verlangen, is de stem van iedereen die ooit heeft geworsteld met opgroeien. Het boek is een herinnering
dat het oké is om je verloren te voelen, om de wereld niet te begrijpen en om te verlangen naar iets
echters. Het is een verhaal over de pijnlijke, maar noodzakelijke reis van het vinden van je eigen plek
in de wereld. Zelfs, als dat betekent, dat je eerst een paar dagen moet zwerven door een koud en
eenzaam New York. En het laat zien dat soms in de meest onverwachte momenten, zoals kijken
naar je zusje op een draaimolen in de regen, je een glimp van geluk kunt vinden die alles de moeite
waard maakt. Dit was Boekisodes. Voor de volledige transcriptie van deze aflevering ga naar
dutchfluency.com slash transcripts.
OefenenLees
Tekst
Modus
Audio
Pauze