The pattern
In a statement, a form of hebben (or sometimes zijn) goes in position two and the past participle goes to the end. Everything else sits in between.
- The participle (in Dutch, the voltooid deelwoord) often starts with ge-: werken becomes gewerkt, bellen becomes gebeld. The next lesson shows how to build the regular ones.
- The form of hebben changes with the subject: ik heb, jij hebt, hij heeft, wij hebben. The participle stays the same.
- Position two means the second part of the sentence, which is not always the second word: Vorige week heb ik veel gewerkt. See verb second.
- Most verbs use hebben. A smaller group uses zijn, including gaan and komen: Ik ben naar huis gegaan. More in hebben or zijn.
- In a yes or no question, the form of hebben comes first: Heb je Joris gebeld?
Examples
| Ik heb gisteren gewerkt. | I worked yesterday. |
| Fatima heeft de huisarts gebeld. | Fatima called the GP. |
| Gisteren heb ik pasta gekookt. | Yesterday I cooked pasta. |
| Daan heeft boodschappen gedaan. | Daan did the shopping. |
| Het heeft de hele dag geregend. | It rained all day. |
| Priya heeft drie jaar in Utrecht gewoond. | Priya lived in Utrecht for three years. |
| We hebben een uur op de trein gewacht. | We waited an hour for the train. |
| Heb je Joris gebeld? | Did you call Joris? |
| Ahmed is naar de gemeente gegaan. | Ahmed went to the town hall. |
Why it works this way
Think of heb and the participle as two slices of bread. Heb is the top slice in position two, the participle is the bottom slice at the end, and the filling (when, what, where) goes in between: Ik heb gisteren in de tuin gewerkt. The action itself comes last, so Dutch listeners wait for it.
English splits the past into have worked and worked, and I have worked yesterday is wrong. Dutch uses one everyday form for both meanings, so it combines easily with gisteren or vorige week:
- Ik heb al gegeten. I have already eaten.
- Ik heb om zes uur gegeten. I ate at six.
If you speak German, this works almost the same as the German perfect.
Dutch also has a simple past (ik werkte). It tends to appear in longer stories and in writing, and it is very common with zijn and hebben themselves: Ik was ziek. Ik had geen tijd. More in perfect or simple past.
Remember: English keeps have and yesterday apart. Dutch happily puts them together: Ik heb gisteren gewerkt.
Watch out
IncorrectoIk heb gekookt pasta.
CorrectoIk heb pasta gekookt.
the participle goes to the end
IncorrectoGisteren ik heb gewerkt.
CorrectoGisteren heb ik gewerkt.
heb must stay in position two
IncorrectoSanne gisteren gewerkt.
CorrectoSanne heeft gisteren gewerkt.
a participle needs heeft or is next to the subject
IncorrectoBas heb vandaag gewerkt.
CorrectoBas heeft vandaag gewerkt.
with hij, zij or a name, use heeft
IncorrectoIk heb naar huis gegaan.
CorrectoIk ben naar huis gegaan.
gaan uses zijn
Quick check
- Choose heb, hebt or heeft: Jij ... gisteren tot zes uur gewerkt.
- Fix the word order and keep Gisteren at the start: Gisteren ik heb soep gekookt.
- Fix the word order and keep Fatima at the start: Fatima heeft gebeld de huisarts.
- Choose heeft or is: Ahmed ... naar de supermarkt gegaan.
Ver las respuestas
- hebt (with jij in front, hebben becomes hebt)
- Gisteren heb ik soep gekookt. (heb stays in position two, so ik comes after it)
- Fatima heeft de huisarts gebeld. (the participle goes to the end)
- is (gaan uses zijn in the perfect)
Use it today
Tonight, tell someone (or your phone) three things you did today, each with Ik heb and a participle from this lesson. For example: Ik heb gewerkt, Ik heb gekookt and Ik heb mijn moeder gebeld.