Zoon Cindy Crawford: verdriet en steun

En het nieuws erachter is verdrietig.

Cindy Crawford heeft gereageerd op het overlijden van haar zoon Presley.

Ze zegt: we zijn diepbedroefd.

Dat raakt veel mensen.

Ook jou misschien, want het gaat over verlies in een familie.

Hm-hm, mijn goede heer.

Wat een treurige tijding.

Ik heb zelf kinderen grootgebracht.

En het verlies van een kind is het zwaarste dat een ouder kan treffen.

In mijn tijd zouden wij zeggen: de Heere geve kracht.

Maar hoe oud was die jongeman, als ik vragen mag?

Dat staat niet in het nieuws dat we hebben, Pieter.

We weten alleen dat het overlijden van Presley is gebeurd.

En dat Cindy Crawford en haar dochter Kaia Gerber hebben gereageerd.

Kaia deelde een emotioneel eerbetoon aan haar broer.

En George Clooney steunde Cindy Crawford.

Dus veel steun uit de omgeving.

Een eerbetoon, zegt gij.

Dat is een mooi woord.

In mijn tijd zouden wij een gedicht schrijven.

Of een brief.

Maar goed, de kern is: een moeder verliest haar zoon.

Een zus verliest haar broer.

En de wereld kijkt mee.

Dat maakt het niet lichter, dunkt mij.

Klopt.

En dat is precies waarom dit nieuws zoveel mensen raakt.

Ook al ken je die familie niet persoonlijk, je voelt het verdriet.

Mensen zoeken op 'Zoon Cindy Crawford' omdat ze willen weten wat er is gebeurd

en hoe het nu met de familie gaat.

Dat is heel menselijk.

Zeker, zeker.

Ik zie dat ook in de kranten van mijn tijd.

Als een bekend persoon iets overkomt, dan leeft het volk mee.

Maar zeg eens, Tim, wat betekent dat woord 'diepbedroefd' precies?

Dat is toch gewoon heel erg verdrietig?

Ja, precies.

'Diepbedroefd' is een sterk woord.

Het betekent dat je heel erg verdrietig bent, diep van binnen.

Je kunt ook zeggen erg verdrietig.

Maar 'diepbedroefd' klinkt zwaarder.

Het past bij een groot verlies, zoals het verliezen van een kind.

Duidelijk.

En wat is 'overlijden'?

Dat hoor ik vaak in het nieuws.

Is dat hetzelfde als sterven?

Ja, 'overlijden' is een net woord voor 'doodgaan'.

Je gebruikt het in het nieuws of in officiële brieven.

Hij is overleden, klinkt rustiger dan hij is dood.

En het zelfstandig naamwoord is 'het overlijden'.

Dus: het overlijden van Presley.

Dat is de gebeurtenis.

Dat is helder.

En wat betekent 'steunen' in deze context?

George Clooney steunt Cindy Crawford.

Geeft hij geld, of is het meer zedelijke bijstand?

Meer emotionele steun, denk ik.

Steunen betekent dat je iemand helpt of troost geeft.

Dat kan met woorden, met een bezoek, of door er gewoon te zijn.

In het nieuws staat dat George Clooney haar steunt.

Dus waarschijnlijk heeft hij contact opgenomen of iets liefs gezegd.

Zoals een vriend die langskomt na een sterfgeval.

Dat deed men in mijn tijd ook.

De buurt kwam langs, men bracht een maaltijd.

Zo toont men medeleven.

Maar goed, dat is dus steunen.

En tragisch?

Dat woord ken ik wel, maar wat betekent het hier?

Tragisch.

'Tragisch' betekent heel verdrietig.

Vaak met een gevoel van onrecht of noodlot.

Het is sterker dan verdrietig.

Een tragisch ongeluk is een ongeluk waarbij iemand overlijdt of veel pijn lijdt.

In dit geval noemen we het overlijden van een jonge man tragisch.

Juist.

Een emotioneel eerbetoon?

Dat las ik in de krant.

Wat houdt dat in?

Een eerbetoon is een daad of woorden waarmee je respect toont voor iemand.

Emotioneel betekent met veel gevoel.

Dus Kaia Gerber deelde een emotioneel eerbetoon.

Ze plaatste bijvoorbeeld een foto of schreef lieve woorden over haar broer.

Dat raakt mensen.

Ik begrijp het.

In mijn tijd zouden wij zeggen: zij betuigde haar deelneming.

Maar goed.

De woorden zijn duidelijk.

Zeg, Tim, ik hoor ook wel eens 'verlies'. Is dat hetzelfde als 'overlijden'?

Niet precies.

Verlies betekent dat je iemand of iets kwijt bent.

Bij een overlijden zeg je het verlies van een dierbare.

Dat is breder.

Je kunt ook je baan verliezen.

Maar in dit nieuws gaat het om het verlies van een zoon en broer.

Dank u.

Dat is nuttig.

Nu.

Als ik het goed begrijp is dit nieuws vooral een familieaangelegenheid.

Maar omdat Cindy Crawford beroemd is, kijkt de hele wereld mee.

Is dat niet bezwaarlijk?

In mijn tijd zou een familie in rouw zich terugtrekken.

Dat is een goede vraag.

Tegenwoordig delen mensen vaak hun verdriet op sociale media.

Dat kan steun geven, maar het is ook zwaar omdat iedereen mee kijkt.

Kaia deelde een eerbetoon.

Dat is haar keuze, maar niet iedereen wil dat.

Het is een moeilijke balans.

Ik zou menen: rouw in stilte.

Maar goed.

Ik ben dan ook een oude koopman.

Laten we het leerpunt niet vergeten.

Wat wilt gij de luisteraar leren?

Vandaag leren we het patroon 'reactie op'.

Je zegt: 'Cindy Crawford reageert op het overlijden van haar zoon.'

Dat betekent: zij geeft een reactie naar aanleiding van die gebeurtenis.

Het patroon is: reageren op + zelfstandig naamwoord.

Bijvoorbeeld, ik reageer op het nieuws.

Dus een eenvoudige zin zou zijn, zij reageert op het bericht.

En een betere zin: 'De familie reageert diepbedroefd op het tragische verlies.'

Heb ik dat goed?

Perfect, Pieter. Dat is precies het patroon.

Dus jij, als luisteraar, kunt nu zeggen,

hoe reageer jij op dit nieuws?

Of de koning reageerde op de ramp.

Let op.

Na 'op' komt een zelfstandig naamwoord.

Geen werkwoord.

Dus niet 'reageren op dat hij overleed', maar 'reageren op zijn overlijden'.

Heldere uitleg.

Ik zal het onthouden.

Maar goed, we zijn nog niet aan het einde van ons gesprek.

Wat mij betreft, mogen we nog even stil staan bij de steun van George Clooney.

Hoe past dat in het geheel?

George Clooney is een bekende acteur en een vriend van de familie, denk ik.

In het nieuws staat alleen dat hij Cindy Crawford steunt.

Dat laat zien dat ook beroemdheden behoefte hebben aan vriendschap en troost.

Het is een klein gebaar, maar het betekent veel.

Zeker. En zie je, verdriet verbindt mensen.

Of ze nu beroemd zijn of niet.

Ik denk dat we hier nu even bij stil moeten staan.

Zullen we zo verder praten over hoe je iemand kunt steunen in moeilijke tijden?

Goed idee, laten we dat zo doen.

En jij, luisteraar, denk jij ook even na over hoe jij reageert op verdrietig nieuws?

We gaan zo verder met het tweede deel van ons gesprek.

Pieter, je vroeg net hoe je iemand kunt steunen.

Dat is een mooie vraag.

In 2250 hebben we daar zelfs speciale woorden voor.

Maar laten we eerst terug gaan naar het nieuws.

Cindy Crawford zei: 'We zijn diepbedroefd.'

Dat is een sterke uitspraak.

Wat vind jij daarvan?

Diepbedroefd, ja.

Dat woord ken ik uit de kerk en uit de bijbel.

Het betekent dat je verdriet heel diep voelt.

Deeper dan gewoon verdrietig.

Vroeger zouden we zeggen: het hart is verscheurd.

Ik vind het moedig dat ze dat deelt.

Maar zeg eens Tim, hoe reageren mensen in jouw tijd op zo'n nieuws?

In 2250 hebben we een soort directe emotionele feedback.

Als iemand overleid krijgt je een melding en kun je meteen een steunbericht sturen.

Maar dat is soms te snel.

Mensen vergeten dan echt stil te staan.

Wij gebruiken vaak het woord rauwverwerking.

Dat betekent het verwerken van verdriet.

Ken jij dat woord, Pieter?

Rauwverwerking.

Nee, dat woord kende ik niet.

Wij zijn de rauwe of treuren.

Maar het is een mooi woord.

Het klinkt als een ambacht.

Iets bewerken tot het draagelijk is.

Zoals een timmerman een ruwe plankschaafd.

Ik denk dat wij in 1850 minder woorden hadden.

Maar het gevoel was er ook.

Hoe steunt George Clooney de familie dan?

In het nieuw staat alleen dat hij Cindy Crawford stuint.

Geen details.

Maar alleen al dat hij genoemd wordt laat zien dat vriendschap belangrijk is.

Ook beroemd heeden hebben vrienden nodig.

In 2250 zeggen we steun is een werkwoord.

Je moet het doen, niet alleen zeggen.

Wat vind jij daarvan?

Steun is een werkwoord.

Dat is waar.

Maar in mijn tijd zou een goede vriend langs komen.

Een brief schrijven of bidden.

Maar ja, wij hadden geen telefoon.

Een brief duurde dagen.

Toch was die vaak diep gaan er.

Ik vraag me af.

Is snelle steun ook betere steun?

Goede vraag.

Snelheid is niet altijd beter.

Soms is een kortberichtje te weinig.

Maar een lang gesprek kost tijd.

Wij hebben nu emotionele assistente.

Dat zijn kleine programma's die je helpen de juiste woorden te vinden.

Maar jij als luisteraar hoeft geen programma te gebruiken.

Je kunt gewoon zeggen, ik denk aan je.

Dat is als steun.

In de daad.

En dat breng we bij ons leerpunt.

We hadden het over reageren op.

Dat patron is nuttig.

Je kunt ook zeggen steunen bij of troosten met.

Maar laten we bij reageren op blijven.

Geef nog eens een voorbeeld, Tim?

Zeker.

Simplezin.

Hij reagert op het nieuws.

Beterensin.

Hij reagert met verdriet op het overleiden van zijn vriend.

Zie je het verschil?

In de bedere zin staat ook hoe hij reagert.

Net verdriet.

En waarop?

Op het overleiden.

Dus reageren plus met plus op.

Dat is helder.

Dus je kunt zeggen,

zij reagerde met trannen op het verliez.

Of wij reageren met stilten op het slechte nieuws.

Mooi.

Nu begrijp ik het patron goed.

Maar goed, we hadden het over steun.

Hoe zou jij iemand in 2250 troosten die een kind heeft verloren?

Dat is zwaar.

Ik zou eerst luisteren, niet meteen oplossingen geven.

In 2250 hebben we een uitdrukking.

Aanwezig zijn is belangrijker dan worden.

Dat betekent, je hoeft niet veel te zeggen als je er maar bent.

Ik zou vragen, wil je praten of wil je stilten?

En dan gewoon blijven.

Dat is wijs.

In 1850 zouden we zeggen,

een vriend in nood is een vriend in de heer.

Maar ik merk dat we hetzelfde bedoelen.

Aanwezigheid, aandacht, tijd.

Dat zijn woorden die niet verouderen.

Zeg Tim, hoe weet je of iemand echt steun nodig heeft

of gewoon even wil klagen?

Goeie vraag, dat is soms lastig.

Maar bij ernstig nieuw zoals dit ga je uit van het beste.

Je kunt beter te veel steun geven dan te weinig.

In 2250 hebben we een gezegde.

Beter een warme hand dan een kouderschouder.

Dat betekent, liever iets doen dan niets.

Wat vind jij?

Ik ben het eens.

Maar ik wil nog iets zeggen over het woord Diep bedroeft.

Dat is een samenstelling. Diep plus bedroeft.

Bedroeft betekent verdrietig. Diep maakt het sterker.

Je kunt ook zeggen Intens verdrietig.

Of zeer bedroeft.

Kun jij nog meer woorden zoeken, Tim?

Ja, bijvoorbeeld hard verscheurend.

Dat betekent zo verdrietig dat je hard breekt.

Of onverdragelijk dat je het bijna niet kunt dragen.

Die woorden gebruik je alleen bij heel erg nieuws.

Niet bij een regenbui.

Dus de context is belangrijk.

Jij als luisteraar kunt oefenen met het nieuws was hard verscheurend.

Mooie.

Nu wil ik nog even terug naar de rol van beroemdheden.

Cindy Crawford is een model. Een bekend gezicht.

In mijn tijd zou een bekend persoon zich misschien terugtrekken.

Nu deelt ze haar verdriet.

Is dat een teken van verandering?

Ja, dat denk ik wel.

In 2250 is privacy anders.

Mensen delen meer, maar ze kiezen ook bewuster wat ze delen.

Cindy Crawford kiest ervoor om haar verdriet publiek te maken.

Dat kan andere helpen zich minder alleen te voelen, maar het is ook kwetsbaar.

Wat vind jij daarvan?

Ik vind het dapper, maar ik maak me ook zorgen.

Wordt verdriet zo niet een beetje een publiek schauspel?

Ik bedoel niet ondererbiedig, maar in mijn tijd was verdriet iets voor de familie kring.

Nu is het op het nieuws.

Toch zie ik ook het goede.

Mensen voelen zich verbonden.

Precies, het is een balans.

Ik denk dat het belangrijkste is respect.

Als je reageert, doe het met respect, niet met sensatie.

Dat geldt voor beroemdheden, maar ook voor jou en mij.

Hoe zou jij reageeren als je Cindy Crawford zou ontmoeten?

Ik zou mijn hoed afnemen, een buiging maken en zeggen, bevrouw, ik leef met u mee.

Meer niet.

Geen vragen, geen foto, gewoon een stilgebaar.

Dat lijkt me gepast.

En jij, Tim?

Ik zou waarschijnlijk iets zeggen als ik weet niet wat ik moet zeggen, maar ik ben er.

Dat is eerlijk, soms zijn woorden niet genoeg.

Dan is aanwezigheid genoeg.

Maar goed, we hebben veel besproken.

Zullen we nog één keer het leerpunt herhalen?

Ja, het patron is reageeren op plus zelfstandig naamwoord.

Dus, zij reageert op het overleiden.

Niet, zij reageert op dat hij overleed.

En je kunt toevoegen met welk gevoel.

Met verdriet, met tranen, met stilten.

Geef nog een voorbeeld.

Simple, wij reageeren op het nieuws.

Beter, wij reageeren geschokt op het plotselingen verliez.

Dus, reageeren, plus gevoel, plus op, plus gebeurten is.

Jij als luisteraar kunt nu zelf een zin maken.

Bijvoorbeeld, hoe reageerde jij op het nieuws van vandaag?

Uitstekend, ik denk dat we nu een mooi punt hebben bereikt.

We hebben stilgestaan bij verdriet, bij sturn en bij de kracht van woorden.

Ik hoop dat jij, luisteraar, iets hebt geleerd en dat je beseeft achter elk nieuws bericht zit een mens.

Mooi gezegd, Pieter.

En als je verder wilt praten over dit onderwerp, of over andere verhalen,

kom dan naar nieuws door de tijd.com.

Daar kun je reageeren, vragen stellen en meepraten.

We sluiten af.

Dank je wel voor het luisteren en tot de volgende keer.

Bedankt voor het luisteren naar Dutch Fluency.

Op Dutchfluency.com vind je de transcript en oefeningen.

Spreek Nederlandse zelfs als je stottert tot de volgende keer.