
VS beschuldigt Chinese AI-bedrijven van massaal kopiëren

Audio1x
Snelheid
Pauze
OefenenLees
Modus
Woordenschat
Hoi luisteraar, welkom bij News door de tijd.
Ik ben Tim uit het jaar 2050.
Vandaag heb ik iets verbazing wekkens.
Groote Amerikaanse veiligheidsdiensten zeggen dat Chinese AI bedrijven op grote schaal technologie kopieëren.
En dat raart jouw, want AI zit straks in alles wat je doet van je telefoon tot je doktor.
Goedendag, mijn goede her Tim.
Peter Hendrik van de Linde.
Amsterdam 1850.
Koopman in specerijen en zijden.
Wat is dat?
AI.
En waarom beschuldige Amerikanen Chinese van kopieëren, dat klinkt als een handelsconflikt in de oost.
AI is kunstmatig in de legendie Peter, machineus die kunnen leren en denken.
En die beschuldiging komt van drie Amerikanse veiligheidsdiensten.
Dat zijn overheidsoorganisaties die het land beschermen tegen bedrijgingen.
Ze zeggen dat Chinese bedrijven, zoals deep-sique, moenschot, alibaba
en zet.i, kennen stelen uit Amerikaanse AI-modellen.
Stelen?
In mijn tijd hebben we gilden.
Als een gildelit een geheimprocede kopieëerd dan vocht er een rechtzaak.
Maar goed, vertel eens.
Hoe stel je een denkende machine?
Dat klinkt als het stelen van een geest.
Het heet omtrekken.
Een nieuw AI-model wordt gemaakt door een krachtig model, bijvoorbeeld klaad van entrapik, vragen te stellen.
Die antwoorden worden gebruikt om het nieuwe model te trainen.
Zo leert het nieuwe model van de antwoorden.
De Amerikanen zeggen dat dit bij Chinese bedrijven niet een aanvulling is,
maar de kern van hun ontwikkeling.
Ontrekken, zegt hij.
Dat is als mijn knechte brief van een concurrent opent, de inhoud leest
en dan zelf een brief schrijft met dezelfde woorden.
Maar is dat niet gewoon navolging?
In de handel kijken we altijd naar elkaar.
De Amerikanen noemen het agressief en kladarig.
Kwaadarig betekent slecht met kwade bedoelingen.
Ze zeggen dat het de kern is van de Chinese AI- ontwikkeling.
Maar China noemt de beschildigingen vals.
Een woordvoeder zegt dat de kwaliteit komt door wetenschap op hoog niveau en technologische zelfstandighet.
Selbststandighet, dat is een mooi woord.
In 1850 zouden wij zeggen,
een stad die zijn eigen graan verbouwd is niet afhankelijk van andere.
Maar als ik het goed begrijp, zegt China, wij hebben het zelf gedaan.
En Amerika zegt, nee, jullie hebben het van ons afgekeken.
Precies.
En dat is een politiek spel.
In februari beschilderten en tropik het bedrijf achterklod,
de Chinese bedrijven diep ziek Moonshot en minimax al van het ilegaal ontrekken van klotvarengede.
En in jullie zijn adviseur van president Trump dat Moonshot AI-technologie van en tropik kopieerd.
Dus de Amerikanen klagen al langer.
Dat lijkt op de conflicten tussen de VOC en de Engelse Oost in die zekompanie.
Iedereen beschildigt iedereen van onheerlijke handel.
Maar goed.
Wat betekent dit voor de gewone man, voor u en mij en voor de luisteraar?
Het betekent dat AI steeds belangrijker wordt.
Als één land de beste AI heeft, heeft het een voorsprong in economie en wetenschap.
Daarom is dit zo gevoelig.
En voor jou als luisteraar, AI komt in je werk, je studie, je gezondheid.
Wie de AI maakt, bepaalt de regels.
Je meintijd bepaalde de gilderde regels.
Zij beschermde hun kennis.
Maar uiteindelijk wond de vrije maakt.
Ik vraag me af.
Is dit niet gewoon de volgende stap?
Landen die elkaar uitvindingen na doen.
En dan zeggen het is van ons.
Dat is een goede vraag, Pieter.
In 2050 hebben we een wereldwijde AI-raad die geschillen beslecht.
Maar toen die er nog niet was, in de jaren 2020, waren er veel van dit soort conflicten.
Bedrijven als open AI, Google en Thropic wilden hun modellen beschermen.
China wilden niet achterblijven.
En wat is overbruggen?
Dat woordde ik in de samenvatting.
Het gaat overbruggen tussen hun modellen en de krachtigste Amerikaanse modellen.
Dat klinkt als een brugbouwen over een rivier.
Precies overbruggen betekent een verschil kleiner maken.
Stel, jouw paard is langzamer dan mijn paard.
Je kunt een snelle paard kopen, of je kunt mijn paard laten rennen
en dan jouw paard leren om net zo snel te rennen.
Dat laatste is wat de Amerikanen onttrekken, noemen.
Dus de Chinezen hebben naar het Amerikaanse paard gekeken en gezegd,
wij maken een paard dat net zo snel is.
En de Amerikanen zeggen: dat is oneerlijk, jullie hebben ons paard nagemaakt.
Maar China zegt: nee, wij hebben een nieuw paard gefokt met hoogwaardige wetenschap.
Ja, en dat is het meningsverschil.
De Amerikanen zeggen dat het onttrekken de kern is, niet een aanvulling.
Dat betekent: zonder het kopiëren zouden de Chinese modellen niet zo goed zijn.
China zegt, onze wetenschappers zijn gewoon slim.
Wie heeft gelijk? Dat is moeilijk te bewijzen.
In de handel zeggen we: bewijs maar.
Als gij zegt dat ik uw geheim heb gestolen, moet gij aantonen dat ik het heb gedaan.
En dat is lastig, want een AI-model is geen pak zijde dat je kunt vasthouden.
Het is een geest in een machine.
Mooi gezegd, Pieter.
En daarom is dit nieuws belangrijk.
Het gaat niet alleen over technologie, maar over recht en bewijs.
En over de vraag: mag je leren van andermans werk?
Dat is een oude vraag.
In 1850 waren er ook al discussies over patenten en auteursrechten.
Zeker, maar in mijn tijd was een kopie nog een fysiek object.
Nu kopieer je een denkwijze.
Dat is nieuw.
En toch ook weer niet.
Want als ik een boek lees en daarna zelf een boek schrijf,
heb ik ook geleerd van dat boek.
Is dat stelen?
Nee.
Maar als ik hele pagina's overneem, dan wel.
Daar zit de grens.
De Amerikanen zeggen dat de Chinese bedrijven niet een beetje leren, maar massaal onttrekken.
De omvang en de gespecialiseerdheid wijzen erop dat het de kern is.
Dat is een sterke beschuldiging.
En daarom praat het Witte Huis erover.
Ik snap het.
Maar laten we het eenvoudig houden voor de luisteraar.
Wat is het leerpunt van vandaag?
Ik hoor steeds onttrekken aan of onttrekken uit.
Hoe gebruik je dat correct?
Goed idee.
Het werkwoord onttrekken betekent informatie weghalen, zonder toestemming.
Je zegt onttrekken aan als je zegt waar het vandaan komt.
Bijvoorbeeld: zij onttrekken kennis aan de Amerikaanse modellen.
Of onttrekken uit: zij onttrekken kennis uit de antwoorden.
Simpel.
Ik onttrek water aan de put, beter: zij onttrekken vaardigheden aan Claude's antwoorden.
Dus aan of uit geeft de bron aan.
Dat is handig.
In mijn tijd zeiden we, ik put water uit de put.
Dat is hetzelfde patroon.
De put is de bron.
En bij ontrekken is het AI-model de bron.
De taal verandert, maar de logica blijft.
Precies.
En nu weet je ook waarom dit nieuws zo belangrijk is.
Het gaat over macht, geld en de toekomst van AI.
En over de vraag.
Wie mag leren van wie?
Dat is iets om over na te denken.
In Deel 2 praten we verder over de gevolgen voor Europa en voor jou.
En luisteraar, als jij meer wilt weten, ga dan naar nieuwsdoordetijd.com.
Daar kunt jij verder praten met ons.
Tot in Deel 2, mijn goede vrienden.
Welkom terug luisteraar.
We hebben het over het nieuws dat de Verenigde Staten,
Chinese AI-bedrijven beschuldigen van het massaal kopiëren van technologie.
In Deel 1 hebben we uitgelegd wat onttrekken is.
Nu kijken we naar de gevolgen.
Wat betekent dit voor Europa en voor jou?
Voor dat we verder gaan wil ik één ding helder hebben.
In mijn tijd hadden we Gilden.
Een gilde beschermde kennis.
Als iemand buiten het gilde een geheim probeerde te kopiëren, dan was dat diefstal.
Zie de Amerikanen dit ook zo?
Is het diefstal of is het slim zaken doen?
De Amerikanen noemen het agressief en kwaadaardig. Dat zijn zware woorden.
Ze zeggen dit is geen normale concurrentie, maar het hart van de Chinese AI ontwikkeling.
De Chinezen zeggen op hun beurt: het is wetenschap van hoog niveau,
twee heel verschillende verhalen.
Dus de Amerikanen zeggen: zij stelen onze kennis.
En de Chinezen zeggen: wij hebben het zelf gemaakt.
Dat is precies zoals twee kooplieden ruzie maken over een handelsroute.
Bij de zeggen: die route is van mij, maar wie heeft gelijk?
Dat is aan de rechter of aan de macht.
En dat is de kern: er is geen wereldrechter voor AI.
De Amerikaanse veiligheidsdiensten beschuldigen, maar er is nog geen rechtszaak.
Het Witte Huis praat erover.
Dat betekent: dit wordt een politiek spel en politiek beïnvloedt technologie.
In mijn tijd hadden we de VOC, die had een monopolie op de specerijen.
Als een ander land die specerijen ook wilde, dan stuurden we schepen.
Nu sturen de Amerikanen geen schepen, maar ze sturen waarschuwingen.
En misschien sancties. Dat is de nieuwe macht.
En nu de gevolgen voor Europa.
Europa heeft eigen AI-regels, de AI Act.
Die zegt: je moet transparant zijn over hoe je AI maakt,
maar als een Chinees model is gebouwd op Amerikaanse antwoorden, is dat dan toegestaan?
Europa moet kiezen, streng zijn of pragmatisch.
En wat betekent dat voor de gewone man, voor de luisteraar?
In mijn tijd maakte het niet uit of specerijen uit Indië of uit Arabië kwamen,
als ze maar betaalbaar waren.
Nu maakte het misschien uit of een AI-model uit Amerika of China komt,
als het maar werkt, toch?
Ja, maar het maakt wel uit voor de prijs en de veiligheid.
Als één land de beste AI heeft, dan bepaalt dat land de regels.
Denk aan je telefoon.
Als de AI in je telefoon uit China komt, dan kan China misschien zien wat jij doet.
Dat is een risico.
Dus het gaat niet alleen om geld, maar ook om controle.
Dat begrijp ik.
In mijn tijd hadden we ook controle.
De kerk controleerde wat mensen lazen.
Nu controleren bedrijven wat mensen denken via AI.
De middelen veranderen, maar de angst blijft.
Mooi gezegd.
En daarom is dit nieuws belangrijk voor jou als luisteraar.
Je leeft in 2026.
AI bepaalt steeds meer.
Je werk, je nieuws, je vrije tijd.
Als AI wordt gekopieerd of gestolen, dan raakt dat jouw dagelijks leven.
Je moet weten wie de baas is.
Ik wil nog even terug naar het leerpunt.
We hadden het over onttrekken aan en onttrekken uit.
Geeft nog eens twee voorbeelden, zodat de luisteraar het echt onthoudt.
Simpel en beter.
Simpel.
Zij onttrekken data aan het model.
Beter.
De Chinese bedrijven onttrekken op grote schaal kennis aan de Amerikaanse AI-modellen.
Let op.
Aan geeft de bron.
Je kunt ook uit gebruiken.
Zij onttrekken kennis uit de antwoorden.
Beide zijn goed.
En in mijn tijd zeiden we.
Ik put water uit de put.
Dat is hetzelfde patroon.
Put is de bron.
Water is wat je haalt.
De zon houdt.
Onttrekken.
Plus.
Aan uit.
Plus.
Bron.
Dat is het leerpunt.
Een structuur.
Twee voorbeelden.
Dank je Pieter.
Laten we nu een stapje terug doen.
Wat is de grote vraag?
De grote vraag is: mag je leren van andermans werk?
In de wetenschap zeggen we, ja.
Als je het maar citeert.
In de handel zeggen we, nee, als het je concurrent is.
AI zit er tussen in.
En wie beslist dat?
De machtigste partij.
Dat is altijd zo geweest.
In 1850 besliste Groot-Brittannië over de zee.
In 2026 beslist misschien de Verenigde Staten over AI.
Of China.
De luisteraar moet goed opletten.
Dit nieuws is niet ver weg.
Het komt naar je toe.
En daarom is het goed om zelf na te denken.
Vraag je af.
Welke AI gebruik ik?
Waar komt hij vandaan?
Wat doet hij met mijn data?
Dat zijn geen moeilijke vragen, maar ze maken je wel bewuster.
En dat is precies wat wij willen: bewust luisteren.
Ik moet denken aan mijn kant.
In 1850 lazen we het nieuws van gisteren.
Nu lees je het nieuws van nu.
Maar het patroon is hetzelfde.
Iemand probeert iets van een ander af te pakken.
En wij, de gewone mensen moeten maar zien wat waar is.
Precies.
En daarom zijn de onafhankelijke media.
NOS bijvoorbeeld, die dit nieuws brengt.
Maar ook wij, nieuws door de tijd, proberen het uit te leggen.
Niet omdat we het antwoord hebben, maar omdat we de vragen scherp willen maken.
Jij bepaalt er je eigen mening.
En wat is dan de duidelijke gedachte van vandaag?
Ik zou zeggen, kennis is macht.
Wie kennis kopieert, steelt macht.
Maar wie kennis deelt, maakt de wereld groter.
De vraag is, wat doen de Chinese bedrijven?
Stelen ze, of delen ze?
Dat is nog niet bewezen.
Mooi.
En laten we eerlijk zijn?
We weten niet zeker.
De Amerikanen zeggen ja, de Chinezen zeggen nee.
Er is nog geen onafhankelijk onderzoek.
Dus wees voorzichtig met conclusies.
Maar het debat is belangrijk.
En jij luisteraar kunt meepraten.
En hoe kan de luisteraar meepraten?
Vertel het Tim.
Ga naar nieuwsdoordetijd.com.
Daar kun je reageren op deze aflevering.
Stel vragen, deel je mening.
Of geef tips voor een volgend onderwerp.
We lezen alles.
En wie weet, misschien nemen we jouw vraag mee in een volgende aflevering.
Dus mijn goede vrienden.
Denk na over wat je hoort.
Gebruik je verstand.
En kom naar nieuwsdoordetijd.com om verder te praten.
Wij zijn er.
In het verleden en in de toekomst.
Tot de volgende keer.
Bedankt voor het luisteren naar Dutch Fluency.
Op Dutchfluency.com vind je de transcript en oefeningen.
Spreek Nederlands, zelfs als je stottert.
Tot de volgende keer.
OefenenLees
Tekst
Modus
Audio
Pauze