Soof: chaos, koekjes en een midlifecrisis in slow motion

FEMKE: Oké, vandaag hebben we het over Soof, een Nederlandse film van Antoinette Beumer, en ik ga je direct zeggen: dit is slimmer dan het eruitziet.

DAAN: Slimmer dan het eruitziet?

Ik dacht dat het gewoon een luchtige Nederlandse komedie was, een beetje zoals een feelgood-film voor op zondag.

FEMKE: Dat dacht ik ook eerst, maar Soof gaat eigenlijk over iets wat heel veel mensen kennen: het gevoel dat je midden in je leven de draad volledig kwijt bent geraakt.

DAAN: Oké, vertel me meer.

Wie is Soof eigenlijk, en wat maakt haar zo bijzonder?

FEMKE: Soof is een vrouw van rond de veertig, ze heeft drie kinderen, een drukke man, en ze bakt koekjes voor iedereen terwijl ze zelf vergeet te leven.

Dat is de kern van het verhaal.

DAAN: Koekjes bakken klinkt toch niet zo dramatisch?

Ik bak ook wel eens wat, en ik zit niet in een crisis.

FEMKE: Nee, maar de koekjes zijn een soort symbool.

Ze zorgt constant voor anderen en ergens in dat proces is ze zichzelf kwijtgeraakt.

Dat is wat de film zo raak maakt.

DAAN: Ah, zo bekeken snap ik het beter.

Maar is het dan meer een drama dan een komedie?

Want je zei net dat het slim is.

FEMKE: Het is allebei.

Antoinette Beumer doet iets wat niet veel regisseurs goed kunnen: ze houdt de luchtigheid overeind terwijl er echt iets pijnlijks onder zit.

DAAN: Dat klinkt als een moeilijk evenwicht.

Lukt haar dat de hele film door, of gaat het op een gegeven moment toch een kant op?

FEMKE: Eerlijk gezegd kantelt het in het tweede deel iets meer naar drama, en dat voelde voor mij soms een beetje onrustig.

Maar het herstelt zich altijd weer.

DAAN: Ik snap wat je bedoelt.

Die toonwisselingen kunnen soms afleiden als je niet weet wat je kunt verwachten als kijker.

FEMKE: Precies, maar de hoofdrolspeelster, Lies Visschedijk, houdt alles bij elkaar.

Zij speelt Soof met zo veel warmte en echtheid dat je haar onmiddellijk gelooft.

DAAN: Oh ja, ik ken haar wel.

Ze heeft iets van een gewone vrouw die je ook in de supermarkt zou kunnen tegenkomen, dat helpt vast.

FEMKE: Dat is precies de kracht van de film: het is herkenbaar zonder dat het cliché wordt.

Je lacht om Soof, maar je voelt ook met haar mee.

DAAN: Is er een scène die je echt is bijgebleven?

Iets wat de film voor jou samenvatte?

FEMKE: Ja, er is een moment waarop Soof midden op de dag gewoon op haar bed gaat liggen, naar het plafond staart, en niets doet.

Geen telefoon, geen kinderen, gewoon stilte.

DAAN: Dat klinkt eerlijk gezegd heel aantrekkelijk.

Misschien zit ik ook in een crisis en weet ik het niet.

FEMKE: Ha, dat is ook een beetje het punt.

Die scène werkt omdat iedereen weleens denkt: ik wil gewoon even niets.

Maar voor Soof is het een keerpunt.

DAAN: En de man in het verhaal, hoe is die neergezet?

Want dat soort films kan snel in een soort schuldige-man-cliché vallen.

FEMKE: Goede vraag, en dat is ook een van de dingen die ik waardeer: hij is geen schurk.

Hij is gewoon een man die niet echt oplet, wat misschien nog erger is.

DAAN: Oef, dat is een harde observatie.

Maar ik begrijp het wel.

Onoplettendheid doet soms meer schade dan kwade bedoelingen.

FEMKE: Precies.

En de film oordeelt ook niet over hem, wat het eerlijk maakt.

Het is geen aanklacht, het is eerder een portret van hoe een huwelijk langzaam kan verslappen.

DAAN: Oké, ik ben nu eigenlijk wel nieuwsgierig.

Maar is het ook iets voor mensen die normaal geen Nederlandse films kijken?

Of is het erg lokaal?

FEMKE: Het is zeker Nederlands van sfeer, maar het thema is universeel.

Iedereen die ooit het gevoel heeft gehad dat zijn of haar leven iemand anders toebehoort, herkent dit.

DAAN: Dat is een mooie manier om het te zeggen.

Zijn er ook dingen die je minder goed vond, of was je alleen maar enthousiast?

FEMKE: Nee, er zijn momenten waarop de film een beetje te netjes wordt afgerond.

De conclusie voelt soms iets te opgeruimd voor een verhaal dat zo eerlijk begon.

DAAN: Dus het happy end staat een beetje op gespannen voet met de rest van de film?

FEMKE: Een beetje wel.

Maar ik snap ook dat een film als deze zijn publiek niet volledig in de steek wil laten.

Het is een komedie, geen Bergman.

DAAN: Bergman zou waarschijnlijk de koekjes laten aanbranden en dan twintig minuten zwijgen in zwart-wit.

FEMKE: Ha, precies.

Kijk, Soof kiest bewust voor toegankelijkheid, en dat is geen zwakte.

Het maakt de film juist laagdrempelig zonder oppervlakkig te worden.

DAAN: Oké, ik denk dat ik het nu goed begrijp.

Voor wie zou jij deze film aanraden?

FEMKE: Ik zou het aanraden aan iedereen die ergens in de dertig of veertig zit en het gevoel heeft dat het leven sneller gaat dan hij of zij heeft gepland.

En eerlijk gezegd ook aan hun partners.

DAAN: Dus eigenlijk is het verplichte kijkstof voor iedereen die ooit koekjes heeft gebakken voor mensen die hem of haar eigenlijk niet verdienen.