In the previous lesson you learned erop, ervan and daarmee as single words. In real conversations you will hear them split all the time, so this lesson shows where each half goes.
The pattern
Er, daar and waar stay early in the sentence, and their preposition moves back to stand just before the verbs at the end of the sentence.
- Er comes early, usually right after the subject or the conjugated verb (the verb that changes with the subject): Gisteren heb ik er niet aan gedacht.
- Other words in the middle (niet, al, niets, a time, an object) go between the two halves.
- The preposition stands right before the final verbs, also in a subordinate clause (a clause starting with a word like omdat or of): omdat ik er niet aan had gedacht. With no final verb, it usually comes last: Bas klaagt er elke dag over.
- With a separable verb (a verb like opbellen that splits into two parts), the preposition comes before the separated part: Ik kijk er erg naar uit.
- Daar and waar often start the sentence, and the preposition still waits at the end: Waar wacht je op?
- Spelling: one word when the parts touch (Ik heb erover nagedacht), two words when something stands between them (Ik heb er lang over nagedacht).
Examples
| Sorry, ik heb er helemaal niet aan gedacht. | Sorry, I completely forgot about it. |
| Daar heb ik niets van gemerkt. | I didn't notice a thing. |
| Waar heb je het over? | What are you talking about? |
| Fatima heeft er twee weken op moeten wachten. | Fatima had to wait two weeks for it. |
| Lotte vindt de regen niet erg, maar Bas klaagt er elke dag over. | Lotte doesn't mind the rain, but Bas complains about it every day. |
| De gemeente heeft er pas gisteren een brief over gestuurd. | The municipality didn't send a letter about it until yesterday. |
| Ik weet niet of Daan er zin in heeft. | I don't know if Daan feels like it. |
| Is dat de app waar je het over had? | Is that the app you were talking about? |
| Priya kijkt er erg naar uit. | Priya is really looking forward to it. |
Why it works this way
A Dutch sentence has a frame: the conjugated verb near the start and the other verbs at the end (see the verb bracket). Inside that frame, short unstressed words like het, me and er tend to sit at the front. Words that belong tightly to the verb sit at the back: separable parts, and the fixed preposition of verbs like denken aan, wachten op and klagen over (more in verbs with a fixed preposition). So er is pulled forward, its preposition is pulled back, and Dutch lets each half go where it belongs.
Remember: treat the preposition like the op of opbellen. You say Ik bel je morgen op, so you say Ik denk er morgen aan.
With er, the split is the normal pattern. With daar and waar, the joined form is also correct: Daarvan heb ik niets gemerkt, Waarover heb je het? These sound more formal or written; in conversation and most work emails the split version is more common. Daar is the stressed word (that one), so it can open a sentence. Unstressed er does not normally open a sentence in this meaning, so at the start you say daar.
English speakers have a head start, because English also leaves prepositions behind: What are you waiting for? Two things change in Dutch: wat becomes waar, and the preposition goes before the final verbs, not after them: Waar heb je op gewacht? German speakers often keep the pair together, as standard German usually does, and say niet eraan. That is not the normal Dutch order: in a neutral sentence, Dutch says er niet aan.
Watch out
خطأIk kijk er erg uit naar.
صوابIk kijk er erg naar uit.
naar goes before the separable part uit, not after it
خطأWat heb je het over?
صوابWaar heb je het over?
with a preposition, wat becomes waar
خطأIk ben bang voor het.
صوابIk ben er bang voor.
the pronoun het does not follow a preposition; er takes its place and voor goes to the end
خطأIk weet niet of ik er tijd heb voor.
صوابIk weet niet of ik er tijd voor heb.
in a subordinate clause the preposition still comes before the verb at the end
Quick check
- Your colleague is explaining something and you have lost track. Fill in the question word: ... heb je het over? Ik kan je even niet volgen.
- Fill in the preposition: Lotte heeft geen zin in de buurtbarbecue, maar Carlos heeft er wel zin ..., want hij kent de hele straat.
- Choose the correct sentence: Mei heeft er al een uur op gewacht. or Mei heeft er al een uur gewacht op.
- Choose er or daar: Was er gisteren een stroomstoring? ... heb ik niets van gemerkt.
اعرض الإجابات
- Waar (with a preposition, wat becomes waar, and over stays at the end)
- in (the expression is zin hebben in; with no final verb, the preposition ends the clause)
- Mei heeft er al een uur op gewacht. (the preposition comes before gewacht, not after it)
- Daar (the first position needs stressed daar, not unstressed er)
Use it today
Send a friend or colleague a short message about something coming up this week, using two split forms, for example Ik kijk er erg naar uit and Ik heb er nog niet over nagedacht.